|
- 21
dhjetor 2005 /TN
-
-
- BOTIM I RĖNDĖSISHĖM PĖR HISTORIKUN E SHKOLLĖS SHQIPE NĖ MĖRGIM
-
-
Ēerkin Bytyēi
O Nė kėtė libėr pėrfshihen tė dhėnat biografike tė mėse 350
arsimtarėve shqiptarė, tė cilėt nė periudha tė ndryshme inicuan
hapjen e shkollave shqipe nė botė dhe tė atyre qė punuan me
vetėmohim pėr arsimimin e fėmijėve tė mėrguar, duke e kultivuar
me pėrkushtim gjuhėn dhe thesarin tonė kulturor pėr tė thelluar
ndjenjėn e atdhedashurisė e forcuar lidhmėrinė me atdheun e tė
parėve, duke u bėrė ballė pengesave dhe shantazheve tė shumta qė
i bėheshin shkollės shqipe dhe pėr tė penguar asimilimin qė
paraqet njėrin nga brengat mė tė mėdha jo vetėm tė mėrgatės, si
fenomen qė rrezikon tjetėrsimin e gjeneratave tė ardhshme.
-
-
Ndaj, ky botim, Emra qė nuk harrohen - arsimtarė nė diasporė,
autor tė tė cilit janė Tahir Berisha, Hamza Halabaku e Ēerkin
Bytyēi, paraqet njė vėllim tejet tė rėndėsishėm kushtuar
pishtarėve tė arsimit shqip, tė cilėt nė periudha tė ndryshme
kontribuuan nė arsimimin e fėmijėve tė mėrguar nė shkollėn
shqipe jasht atdheut si segment i pandarė i arsimit shqiptar. Ky
projekt ėshtė njė pasqyrė e organizimit dhe shtrirjes sė
shkollės shqipe nė vende tė ndryshme tė botės.
-
-
Ky
pra, nuk ėshtė vetėm libėr i paraqitjes sė mėsimdhėnėsve qė
punuan me zell tė madh nė procesin mėsimor jashtė trojeve
etnike, por njėkohėsisht ėshtė edhe hartė gjeografike qė
pasqyron mijėra qytete e vendbanime ku janė tė vendosur
bashkėkombėsit tanė, tė cilėt, nė kushte e rrethana tė vėshtira,
bėnė qė tė organizohej shkolla nė gjuhėn shqipe, tė pėrfshihen
nė tė dhjetėra mijėra fėmijė, tė cilėt, duke mėsuar nė gjuhėn
shqipe, kultivuan dhe kultivojnė vlerat mė tė rėndėsishme
kombėtare, ruajnė me vendosmėri thesarin e ēmueshėm kulturor
shqiptar dhe mbeten pėrgjithmonė tė lidhur me atdheun e
stėrgjyshėrve.
-
-
Kėtė mėsim, qė buron nga shkolla shqipe dhe nga mėsimdhėnėsit tė
cilėt nuk kursyen asgjė pėr tė arritur sukseset e mėdha, brezat
e transmetuan dhe vazhdojnė ta transmetojnė nė tė gjitha kohėt.
-
-
Prandaj, u konsiderua se kjo punė e madhe dhe tejet e
suksesshme, vlen tė evidencohet nė kėtė botim tė veēantė, i cili
nuk pretendon tė jetė mė i pėrsosuri, por njė mundėsi informimi
pėr tė gjithė tė interesuarit e tashėm dhe tė ardhshėm,
studiuesit e kėtij fenomeni tė respektuar, institucionet dhe
asociacionet qė merren me aspektet e mėrgimit dhe organizimit tė
mėrgatės, ministritė dhe organet arsimore shqiptare, pėr tė
mbėshtetur vlerėsimet, studimet dhe planet e organizimit tė
mėtejshėm tė arsimit shqip nė mesin e diasporės sonė.
-
-
Lidhur me rėndėsinė e kėtij libri, Dr Pajazit Nushi, nė cilėsinė
e recenzentit shprehet:
-
Ky libėr do tė ketė rėndėsi historike. Me tė kompletohet
Dosja e pashtershme e arsimtarėve shqiptarė - bartės tė
zhvillimit tė gjithmbarshėm tė shqiptarėve nė trojet e tyre dhe
nė diasporė. Tė gjithė kėta arsimtarė, qė janė pėrfshirė nė kėtė
libėr, janė bartės tė zhvillimit tė mendimit, tė ndjenjave dhe
tė vullnetit tė qytetarėve shqiptarė qė zhvillohen dhe formohen
nė mjedise socio-ekonomike e politike tė vendeve tė ndryshme.
-
-
Rėndėsia e veprimtarisė sė tyre ėshtė e madhe nė disa pikėpamje:
kėta kontribuojnė pėr zhvillimin e personalitetit tė secilit
nxėnės, ngadalėsimin dhe pengimin e procesit tė asimilimit
kulturor dhe kombėtar, interferimin e harresės historike pėr
prejardhjen e familjes sė nxėnėsve etj. Duke kontribuar pėr kėto
qėllime, arsimtarėt shqiptarė nė diasporė kontribuojnė pėr
vendin ku gjenden familjet e kėtyre nxėnėsve dhe pėr vendin ku
ndonjėri nga kėta herėt a vonė do tė kthehet. Libri ka karakter
kryesisht dokumentar dhe ėshtė i pari i kėtij lloji qė botohet
nė gjuhėn shqipe.
-
-
Recenzent i kėtij libri ėshtė edhe Dr. Fazli Syla. Ja se ēfarė
shkruan pėrkitazi me kėtė projekt:
-
-
Rrethanat e rėnda ekonomike e politike kanė bėrė qė brenda disa
dekadave tė fundit njė pjesė e madhe e kombit tonė tė orientohej
nga bota e jashtme, duke u pėrpjekur qė tė ruajnė identitetin
kombėtar dhe pėr t`i arsimuar brezat e rinj nė gjuhėn amtare.
-
-
Ndaj, ky libėr kushtuar arsimtarėve nė diasporė paraqet njė
nismė tė mirė pėr plotėsimin e tė dhėnave pėr arsimtarėt si
individė dhe pėr gjithė veprimtarinė arsimore, kulturore e
kombėtare tė shkollės shqipe dhe tė arsimtarėve shqiptarė nė
diasporė.
-
-
Pra, ky paraqet edhe njė qasje tė re diasporės sonė, e cila
kėrkon njė orientim mė tė menduar e mė tė programuar pėr lidhje
tė pėrhershme politike, ekonomike, kulturore, arsimore dhe forma
tė tjera tė komunikimit, nė mėnyrė qė diaspora jonė tė luajė
rolin qė e ka luajtur dhe qė mund ta luajė nė tėrėsinė e jetės
shtetėrore e kombėtare.
-
-
Botues i librit ėshtė Ministria pėr Kulturė, Rini e Sport e
Kosovės pėrkatėsisht Departamenti i Ēėshtjeve Jorezidente.
|
|