|  KULTURĖ  |  HISTORI  |   POLITIKĖ  |  OPINIONE  |  ADRESARI  |  ARKIVI 

 

 

   
 

Zyrtarėt e shėndetėsisė paralajmėrojnė pėr rrezikun e pėrhapjes sė gripit tė shpendėve tek njerėzit

 
 

 

12 tetor 2005 /TN

Zėri i Amerikės (11.10.2005) Keti Skarrah

Autoritetet turke vazhduan edhe sot asgjėsimin e mijėra gjelave tė detit dhe pulave, nė kuadėr tė masave pėr tė parandaluar njė epidemi tė gripit tė shpendėve.

Zyrtarėt vendorė nė provincėn veriperėndimore tė Balikesirit thanė se afro 6 mijė shpendė janė asgjėsuar qė pas njoftimit tė shtunėn pėr shfaqjen e virusit, i cili mendohet se shkaktohet nga zogjtė shtegatarė.

Zyrtarėt turqė thanė se vendimi i Bashkimit Evropian pėr tė ndaluar importimin e produkteve turke tė pularisė nuk do tė ndikonte negativisht nė ekonominė e kėtij vendi, pasi sasia e mallrave tė eksportuar ėshtė shumė e vogėl.

Ekspertėt kanė thėnė se analizat e para tė shpendėve tė ngordhur kanė rezultuar pozitivė pėr virusin H-5, por ende nuk dihet nėse bėhet fjalė pėr variantin H5-N1. Ky variant ka shkaktuar vdekjen e mbi 60 personave nė 3 vitet e fundit, pjesa dėrrmuese nė Azinė juglindore, dhe shkencėtarėt shqetėsohen se virusi mund tė shndėrrohet nė njė variant qė mund tė transmetohet nga njė njeri nė tjetrin.

Ndėrkohė, zyrtarėt ndėrkombėtarė tė shėndetėsisė, tė cilėt po vizitojnė vendet e Azisė juglindore kanė bėrė paralajmėrime tė hapura se virusi i gripit tė shpendėve mund tė ndryshojė dhe tė infektojė njė numėr tė madh njerėzish. Kreu i Organizatės Botėrore tė Shėndetėsisė, Jong Woo Lee parashikon se do tė ketė njė epidemi masive tė gripit edhe tek njerėzit, sapo tė shfaqet njė variant i virusit i cili pėrcillet nga njė njeri tek tjetri. Zoti Lee i bėri kėto komente nė Tailandė,  dhe pritet qė sė shpejti tė vizitojė edhe Kamboxhian, Vietnamin dhe Laosin pėr tė bėrė njė vlerėsim tė pėrgjithshėm tė situatės.

Sekretari amerikan i Shėndetėsisė, Michael Levitt dhe drejtori i Organizatės Botėrore tė Shėndetėsisė Jong Woo Lee ndodhen nė Tailandė, ndalesa e parė e turneut tė tyre nė katėr vende pėr tė nxitur bashkėrendimin e pėrpjekjeve pėr tė ndaluar pėrhapjen e gripit tė shpendėve.

Varianti agresiv i kėtij gripi, i njohur nga shkenca si H5N1 ka prekur miliona shpendė nė Azi qė nė vitin 2003. Tė paktėn 62 vetė nė rajon kanė vdekur nga virusi dhe dhjetėra miliona shpendė janė asgjėsuar nė pėrpjekje pėr tė ndalur pėrhapjen e virusit nė popullata tė mėdha zogjsh.

Personat qė vdiqėn nė Azi kishin rėnė nė kontakt me shpendė tė infektuar. Deri tani nuk ka pasur tė dhėna se virusi mund tė transmetohet nga njė person i infektuar tek njė person tjetėr. Dr. Lee thotė se miliona vetė mund tė vdesin nėse virusi shndėrrohet nė njė formė qė pėrhapet lehtė tek njerėzit:

"Pyetja kryesore ėshtė: a do tė ketė njė epidemi masive tė gripit tek njerėzit. Unė besoj dhe mund t’ju them nė emėr tė Organizatės Botėrore tė Shėndetėsisė se do tė ketė njė epidemi tė tillė. Njė kusht qė e mundėson kėtė ėshtė njė virus qė transmetohet lehtė nga njė njeri nė tjetrin."- thotė Dr. Lee.

Sekretari Leavitt thotė se shkencėtarėt kanė prodhuar njė vaksinė pėr gripin e shpendėve, por doza e nevojshme pėr tė luftuar sėmundjen ėshtė 6 deri 12 herė mė e madhe se vaksinat qė pėrdoren aktualisht kundėr gripit tė zakonshėm. Zoti Leavitt u bėri thirje vendeve tė tjera tė ndėrtojnė infrastrukturėn e nevojshme pėr tė prodhuar njė vaksinė tė tillė, pasi rreziku i njė epidemie gripi ėshtė shumė i madh:

"Nuk kemi objekte tė mjaftueshme pėr tė prodhuar vaksinėn, si rrjedhojė e kohės sė gjatė qė kėrkon prodhimi i vaksinave pėr ēdo person nė Shtetet e Bashkuara, aq mė tepėr nė gjithė botėn."- tha zoti Levit.

Ndėrkaq, gripi i shpendėve vazhdon tė pėrhapet. Gjatė ditėve tė fundit, virusi ėshtė shfaqur nė dy vende evropiane. Zyrtarėt kanė vendosur karantinėn nė njė fshat rumun, pasi tri rosa ngordhėn nga virusi. Nė Turqi u vendosėn masa karantine pasi 1 mijė e 800 gjela deti ngordhėn javėn e kaluar nga sėmundja. Pėr tė parandaluar pėrhapjen e mėtejshme, zyrtarėt turq kanė theksuar se do tė vazhdojnė pėr njė periudhė 3 javore asgjėsimin e shpendėve nė zonat e infektuara.

Dje Bashkimi Evropian njoftoi se ka ndaluar importimin e zogjve tė gjallė dhe puplave nga Turqia. Rezultatet e analizave tė shpendėve tė ngordhur nė Rumani dhe Turqi do tė merren nesėr dhe zyrtarėt do tė jenė nė gjendje tė konfirmojnė nėse zogjtė ishin infektuar nga virusi H5N1 apo nga njė formė tjetėr e gripit tė shpendėve.

 


 |  KULTURĖ  |  HISTORI  |   POLITIKĖ  |  OPINIONE  |  ADRESARI  |  ARKIVI 


                              Copyright©2000-2005 Trepca.net - Tė gjitha tė  drejtat e rezervuara.