|
 |
|
21 prill 2004 / TN
- Nė
luftėn tonė tė fundit, Beteja e Koshares ishte e veēantė, andaj tė
veēantė janė edhe kėta dy heronj, - tha nė kėtė tubim Nimon
Alimusaj, deputet i LDK-sė nė Parlamentin e Kosovės.
-
Sali Ēeku, jurist, politikan, ushtarak, vizionar, ishte ndėr tė parėt
qė u muar me pėrgaditjen e kryengritjes sė armatosur nė Kosovė. Agim
Ramadani, oficer karriere, poet e piktor, qe ndėr tė parėt qė iu
vėrsul kufirit shqiparo-shqiptar. - tha nė fjalėn e tij
zėvendėsministri i Ministrisė sė Mrojtes gjatė luftės nė Qeverinė e
Kosovės ,-Agim Mehmeti. |
Ndėrsa, Smajl Ēeku apeloi qė tė gjithė dėshmorėt tė respektohen
padallim se ku kanė luftuar dhe kjo tė rregullohet me ligj nga
institucionet e Kosovės.
Akademinė, duke kėrkuar falje per mungesėn e saj, e pėrshėndeti me njė
telegran bashkshortja e Agim Ramadanit Shukrije Ramadani.
Shkruan: Sefedin KRASNIQI
Brugg
(ZVICĖR), 18 prill 2004
 |
|
Nė
sallėn e dekoruar me fotografitė e Sali Ēeku dhe Agim Ramadanit, si
dhe tė presidentit Rugova, u mbajt Akademi pėrkujtimore nė pesė
vjetorin e rėnjes sė dy heronjėve nė Betejėn e lavdishme tė Koshares.
Kjo betejė, me tė drejtė, ėshtė cilėsuar krenaria mė e madhe e luftės
sė fundit pėr ēlirimin Kosovės. |
Veē
shumė tė interesuarėve qė kishin ardhur nga tė katėr anėt e Zvicėres,
pati edhe shumė bashkatdhetarė nga Gjermania dhe Franca. Tė
pranishėm ishin shumė personalitete politike, si deputetėt e
Parlamentit tė Kosovės, Agim Krasniqi, Nimon Alimusaj etj.
Pėr tė
nderuar gjakun e derdhur tė kolegėve, nuk munguan as ushtarakėt qė
drejtpėrdrejt kanė marrė pjesė nė organizimin dhe zhvillimin e luftės
ēlirimtare tė Kosovės. Pėrveē zėvėndėsministrit tė Ministrisė sė
Mbrojtes gjatė luftės, Agim Mehmetit, tė pranishėm ishin edhe Gani
Ahmetaj komandant i Qendrės stervitore nė Papaj. Isa Agushi,
bashkėfshatar dhe bashkėluftėtar i Agim Ramadanit nė Koshare dhe
bashkudhėheqės i aksionit « Feniks » tė kryer nga njėsiti special
diverzant nė malet e Koshares si dhe mė vonė Shef i Shtabit tė Zonės
Operative tė Karadakut. Pastaj, ushtaraku i paepur dhe veprimtari
Skėnder Budakova.
Nga
Gjermania kishte ardhė ushtaraku dhe anėtari i kryesisė sė LDK-sė,
Shpend Shala si dhe Emrush Ēeku, ndėrsa nga Franca, kryetari i LDK-sė,
Shaqir Shabani.
Veē
anėtarėve tė familjeve tė heronjėve, kėsaj akademie ia shtuan
madhėshtinė, me praninė e tyre, disa prej bashkėluftėtarėve tė ditėve
tė para (1991) tė komandantit tė parė tė Ushtrisė sė Republikės sė
Kosovės - Salih Ēekut si : Saim Tahraj, Zenun Idrizi dhe Agron Tolaj,
tė cilėt organizatori i pėrshėndeti nė mėnyrė tė veēantė.
Pas
hapjes sė kėsaj Akademie perkujtimore nga z. Xhelal Mulliqi,
koordinator i Grupit tė 7-tė, tė LDK-sė, qė ishte edhe organizator i
kėsaj akadamie, nė emėr tė LDK-sė, Dega nė Zvicėr dhe anėtarėve tė
Kryesisė, tė pranishmėve iu drejtua me njė fjalim Hysen Gėrvalla.
Nė
vazhdim tė pranishmėve iu drejtua Nimon Alimusaj, deputet i
LDK-sė nė Parlamentin e Kosovės. Fjalimin e tij, qė gjatė leximit u
ndėrpre disa herė kur pėrmendeshin emrat e Salih
Ēekut dhe Agim
Ramadanit si dhe ai i presidentit tė Kosovės, Ibrahim Rugovės, pėr
lexuesit po jepim nė vazhdim :
Beshkatdhetarė tė nderuar,
Nė jetėn e popullit tonė, nė rrugėtimin historik shumė tė
bujshėm tė tij, ka shumė ngjarje, tė cilat duke pėrqendėraur nė
vetvete pėrmbajtje tė epokave tė tėra, qėndrojnė si gur themelues tė
hapave qė ka bėrė ky popull nė historinė e tij.
E tillė ishte, padyshim, Beteja e Koshares e cila kulmoi me
thyerjen kufirit qė ndante nė dyshė njė popull shpirtėrisht tė
pandashėm dhe korrigjoi kėshtu padrejtėsinė mė tė madhe qė ia kishin
bėrė kėtij populli Fuqitė e mėdha.
Kjo ngjarje e madhe, gjithsesi historike e jetike, mbase
ngjarje mė e rėndėsishme e historisė sonė mė tė re, u referohet kėtyre
figurave tė mėdha, tė cilat kemi mirėsinė dhe nderin ti pėrkujtojmė
sot.
Ngjarjet e mėdha pjellin fiugura tė mėdha, prandaj aq sa
ishte e madhe historikisht Beteja e Koshares, aq dolėn tė mėdha
figurat e autorėve kryesor tė asaj beteje, figura e Sali Ēekut dhe
Agim Ramadanit.
Nė luftėn tonė tė fundit, Beteja e Koshares ishte e veēantė,
andaj tė veēantė janė edhe kėta dy heronj.
Bashkatdhetarė tė nderuar, pra sot jemi tubuar kėshtu nė
mėnyrė tė denjė ti kujtojmė dy figura tė denja e tė veēanta kombėtare
tė rėna heroikisht, nė njė betejė tė veēantė, nė mbyllje tė
shekullit tė kaluar, tė cilat kontribuan nė mėnyrėn mė heroike tė
mbyllej me fitore plaga e rėndė e popullit shqiptar, plaga e ndarjes
nė dysh, e kėshtu tė mbyllej me fitore edhe pėrpjekja shekullore e
ēlirimit tė Kosovės.
Dhe duke kujtuar edhe nė dhé tė huaj figura tė tilla si
Salihu dhe Agimi, ne kujtojmė ngjarjet e njė periudhe tė pėrgjakshme,
pėrkujtojmė njė periudhė qėndrese e heroizmi, rrallė tė parė nė
historinė e popujve tė tjerė e cila nxori figura rrallė tė para.
Sali Ēeku dhe Agim Ramadani e kaluan dhe pėrmbyllėn jetėn me
ngjarje tė mėdha, prandaj kushdo qė provon tė bėjė biografi tė rastit
pėr ta, siē e do edhe kjo akademi, e kanė tė rėndė hartimin e
biografive groso mode, sepse nė biografinė e kėtyre legjendave tė
Koshares nuk ka gjėra tė parėndėsishme, prandaj del pėrpara problemi i
zgjedhjes, se ēka duhet veēuar pėr tė thėnė.
Unė me kėtė rast nuk kam ndėrmend as tė bėjė ndonjė analizė
se si i realizuan ata detyrat qė ua ngarkoi momenti historik, detyra
kėto tė cilave ata nuk iu nėnshtruan kurrė.
Megjitahtė, bashkatdhetarė tė respektuar, mė lejoni tė veēoj
nė formė konstatimi disa karakteristika tė cilat besoj se e nxjerrin
nė mėnyrė tė pėrgjithėsuar tėrė veprėn kombėtare tė kėtyre dy figurave
embleme tė lėvizjes sonė tė fundit.
1.
Nė veprėn atdhetare tė Agim Ramadanit dhe Salih Ēekut zotėroi
dashuria pėr tokėn e tė parėve, ajo dashuri tė cilėn njė mendje e
madhe frėnge e shkėputi nga kategoritė metafizike dhe e ngriti, e
lartėsoi nė filozofi kombėtare dhe nė kult fetar.
« nga tė
gjitha idetė pas tė cilėve u dhash shkruan kjo mendje e ndritur,
asnjė nuk u rrėnjos nė mua kaq thellė sa dashuria pėr tokėn
kombėtare ».
Kėto fjalė, bashkatdhetarė tė nderuar u shkojnė bukur kėtyre trimave
tė Kosovės.
Ēdo
veprim i tyre me kėtė dashuri, pėr tokėn kombėtare lidhet. Dhe
atdhedashuria e tyre nuk ishte njė atdhedashuri romantike, por njė
atdhedashuri plotėsisht realiste, njė atdhedashuri e re e njė
patriotizmi krijonjės e cila tashmė kur vulosej fati i Kosovės, nuk
mund tė shfaqej me profka po me flijime heroike.
Dhe sė kėndejmi konstatimi i parė : Salih Ēeku dhe Agim Ramadani,
para e mbi tė gjitha, ishin figura nacionaliste.
2.
Njė atdhedashuri e tillė, nė atė mot tė madh, nuk mund tė ishte e
tillė pa njė guxim qė shpesh ēon nė vdekje. Tevona, asgjė e madhe nė
botė nuk ėshtė bėrė pa njė guxim tė madh. Me tė drejtė thuhet « bota
ėshtė e guximtarėve. Guximtarėt mbrojnė gjendje tė reaj, ata i
vėzhgojnė thellė ngjarjet, ata pjellin ide tė reja, dhe mė nė fund,
kur binden, versulen titanisht nė luftė pėr fitore.
Dhe
konstatimi tjetėr : Salih Ēeku dhe Agim Ramadani u shquan me njė
guxim i cili nuk e peshon as rrezikun e vdekjes.
3.
Njė lėvizje e madhe, e udhėhequr nga njė njeri i madh i quajtur
Ibrahim Rugova, nė dekadėn e fundit tė shekullit tė kaluar, pritje tė
kulmonte me luftė. Lufta pritej tė ndodhte, por jo pa i ardhur ora e
vet. Ngjarjet e mėdha e kanė orėn e tyre. Pėrndryshe, ato janė fatale.
Ishte njė politikė e urtė e Ibrahimm Rugovės, i cili e shtyri luftėn
tė mos ndodhte pa i ardhur ora, e cila vinte bashkė me pėrkrahjen e
atyre qė quhen super shtete dhe me forcėn mė tė madhe ushtarake tė
globit qė quhet NATO.
Salih Ēeku dhe Agim Ramadani e dinin se lufta nuk vjen vetėm tė
kalohet. Lufta duhet edhe tė mendohet.
Salih
Ēekaj dhe Agim Ramadani dhe shokėt e tyre, gjithashtu oficerė tė
karrierės, e menduan dhe e planifikuan profesionalisht luftėn.
Dhe ja
njė konstatim i tretė : Salih Ēekaj dhe Agim Ramadani bėnė njė luftė
institucionale dhe profesionale e cial nuk ishte karakteristikė e tė
gjitha luftave qė u zhvilluan gjithandej Kosovės nė ato ditė tė motit
tė madh.
Kėto dy
figura tė luftės sonė e kishtin tė vetėn atė porosi tė shkollės
filozofike tė stoikės, sipas tė cilės trimi i mirė duhet tė rrojė si
burrė dhe tė vdes si burrė. Kėta jetuan dhe vdiqėn si burra.
Edhe njė
konstatim : Agimi dhe Salihu ishin tė atij mendimi se nė detyrėn e
tyre supreme u duhen shokė tė mirė, besnikė dhe tė disiplinuar, sepse
shokėt e ligj, tė rekrutuar nė interesa tė veēanta mund ta
deskriditojnė luftėn edhe nė sy tė popullit tė vet. Dhe vėrtetė shokėt
e tyre, oficerė tė karrierės, mbetėn model i luftarėve tė paqė e pa
dangė.
Nė
vazhdim, u ftua ta marrė fjalėn zėvendėsministri i Ministrisė sė
Mrojtjes gjatė luftes, Agim Mehmeti, i cili veē dy figurave
embleme, Salih Ēekut dhe Agim Ramadanit, pėr tė cilėt ishte
organizuar kjo akademi, pėrmendi edhe fytyrat dhe ushtarakėt qė me
gjakun e tyre shkruan historinė mė tė re tė Kosovės, por, qė nė
pabesi e nė prita u vranė nga « forcat mė tė errėta antikombėtarė ».
Edhe fjala e tij zgjoi interesim tė madh nė sallė.
Tė nderuar bashkatdhetarė, tė nderuar mysatirė nga Kosova,
Po e pėrjetoj me dhembje tė thellė nė kėtė ditė pėrkujtimi
mungesen e kolegėve tė mi tė ngushtė. Sa me shumė qė po kalon koha,
dhimbja dhe malli po rritet pėr Kolonel Ahmet Krasniqin, Ministėr i
Mbrojtjes, i vrarė barbarisht nė Tiranė nga forcat mė tė errėta
antikombėtare. U bė njė vit e mė tepėr qė kur plumbat e tradhtisė u
zbrazen mbi Kolonel Tahir Zemajn. Po bėhen 5 muaj qė kur luftarėt e
lirisė dhe pjestarėt e SHPK-sė, Sabahate Tolaj dhe Isuf Haklaj u vranė
nga dora e zgjatur serbe e cila pandalshėm po vepron ne Kosovė.
Po bėhen pesė vite qė kur nė vijėn e parė tė frontit, ballė
pėr ballė me forcat armike, ranė Sali Ēeku dhe Agim Ramadani. Sali
Ēeku, jurist, politikan, ushtarak, vizionar, ishte ndėr tė parėt qė u
muar me pėrgaditjen e kryengritjes sė armatosur nė Kosovė. Edhe pse i
pėrkiste grupimit mė tė madh politik ne Kosovė, ky, vizion tė qartė e
kishte bashkimin e tė gjithė shqiptarėve nė luftė kundėr okupatorit
serb. Bėri tė pamundurėn pėr Kosovėn.
Agim Ramadani, oficer karriere, poet e piktor, qe ndėr tė
parėt qė iu vėrsul kufirit shqiparo-shqiptar. Sė bashku me Sali Cekun
dhe trimat tjerė e hoqėn gurin e kufirit dhe i treguan botės se
shqiparėt nė tokėn e vet nuk durojnė zgjedhė dhe gurė kufitarė tė
huaj. Me penė dhe pushkė u bėnė shembull dhe frymėzim pėr gjeneratat e
reja.
Kėta dy heronjė tė kombit shqiptar u flijuan jo pėr tė hyrė
nė histori, por pėr ta ēliruar tokėn arbėrore. Guximi dhe sakrifica e
tyre do tė mbesin tė pashlyera, pėr jetė tė jetėve, nė mbamendjen
historike tė kombit shqiptar.
Sali Cekun e kam njohur qė nga shkolla e mesme nė Deēan. Kur
unė shkova nė shkollat ushtarake valėt e jetės na patėn nda. Kaloi njė
kohė bukur e gjatė dhe nuk qemė ndėgjuar. Nė fund tė viteve tė
nėntėdheta pata ndėgjuar pėr guximin e paepur te Sali Cekut nė
realizimin e elementeve tė shtetėsisė sė Kosovės, si ne rrafshin
juridik ashtu edhe nė atė ushtarak. Kur pak kush gjente guximin vetėm
tė mendonte pėr Kryengitje tė armatosur nė Kosovė, ishte Sali Ceku, ai
i cili iu pervesh punės sa tė rrezikshme por shumė tė guximshme nė
organizimin e bėrthamave tė para ushtarake nė Rrafsh te Dukagjinit e
mė gjerė.
Salihi e dinte forte mirė se nė njė moment tė caktuar
rezisentcės aktive paqėsore do ti duhet edhe elementi ushtarak dhe
kur mė shumė e kur me pak, por kurrė pa u ndalur, punoi ne reaizimin e
aspriatave tė popullit shqiptar pėr liri. Ai kishte njė energji tė
pashterrshme dhe madhėshtia e tij qėndronte nė ate se ai nuk dobėsohej
edhe atėherė kur punėt nuk shkonin mirė pėr shkak tė mos punės, mos
seriozitetit dhe sabotimeve tė punėve ushtarake dhe te sigurisė nga
politikanė, grupe dhe individė tė papėrgjegjshėm. Rėnia e kėtij
intelektuali tė shquar nė Kosharėn martire e bėri atė tė pavdekshėm
dhe pėrkundėr modestisė sė tij e ngriti nė piedestalin mė tė lartė tė
historisė.
Agim Ramadanin e kam njohur nė vitet e nėntėdhjeta nė Zvicėr.
Nė atė kohė, ne oficerėt profesionistė qemė angazhuar nė krijimin dhe
formimin e Sistemit tė Mbrojtjes si dhe ne kuadėr tė tij Ministrinė e
Mbrojtjes, me qėllim tė pėrgaditjes pėr luftė tė armatosur kundėr
okupatorit serb. Agimi pati dhėnė kontribut tė ēmuar nė pėrgaditjen e
elaborateve tė ndryshme pėr aftėsimin e kuadrove. Pėr mė tepėr, ai
shquhej nga tė tjerėt me zgjuarėsinė dhe zotėsinė ushtarake. Agimin e
kam njohur edhe si piktor dhe poet. Nė pikturat dhe shkrimet e tij, ai
e shprehte mallin e pashuar pėr Zhegrėn e tij dhe pėr Kosovėn. Kur
plasi lufta nė Kosovė, ai ishte ndėr tė parėt qė iu vėrsul drejt
kufirit. Bėri tė pamunduren, dhe nė fund, fare nė fund, gjaku i tij e
vaditi Kosovėn qė e kishte dashur edhe me shumė se fėmijėt e vet, mė
shumė se vetveten. Padyshim se trimat e tillė lindin rrallė.
Tė nderuar pjesmarrės, Kosova falė angazhimit tė gjeneratave
pas gjeneratave, ku me pushkė e ku me penė, falė gjaku tė shumė e
shumė martirėve dhe politikės sė veēantė tė udhėhequr nga figura shumė
e shquar kombėtare Dr. Ibrahim Rugovės, ėshtė shumė afėr realizimit te
Pavarėsisė sė saj. Por gjithashtu duhet theksuar se Kosova sot krahas
rrezikut qė i vjen nga Serbia, po kėrcėnohet seriozisht nga kriminelėt
dhe grupet e ndryshme mafioze tė cilėt nuk kanė ndėrgjegjje, flasin
shqip, e s'duan tė dinė as pėr popull e as pėr atdhe. Ėshtė koha dhe
momenti i fundit qė grupeve tė tilla tiu ipet vendi i merituar nė
shportėn e plehrave tė historisė.
-
-
Lavdi jetės dhe veprės sė Sali Ēekut dhe Agim Ramadanit !
-
Lavdi gjithė tė rėnėve pėr ēlirimin e Kosovės !
-
Rroftė kombi shqiptar !
Recitimet nga Edona dhe Egzona Imeri, nė veēanti deklamimi nga aktorja
e re Njomza Gjokaj, kushtuar luftės ēlirimtare, ngjallen emocione te
tė pranishmit nė sallė.
Me
prezantimin e njė projekti tė ilustruar me fotografi dhe sekuenca
filmike, qė pėrshkruanin aq realisht shumė aksione nga Beteja e
Koshares dhe me gjerė, ku komandantėt Salih Ēeku dhe Agim Ramadani
shiheshin nė aksione kundėr forcave serbe dhe me dėrgimin e njė
telegrami presidentit tė Kosovės, qė e lexoi kryetari i FR tė LDK-sė
pėr Zvicėr, z. Kuēi, organizatori e mbylli kėtė akademi pėrkutimore tė
organizuar pėr mrekulli dhe me shumė pėrkushtim.
|
|