Pasqyrimi i krimit në media

Koment

Pasqyrimi i krimit në media

13 mars 2004 / TN

Embro ZHOLI*

Padyshim që dëshira e të gjithëve është që mundësisht të mos ketë asnjë lloj krimi, por të ndërgjegjshëm për fazën në të cilën ndodhet shoqëria jonë, ky fenomen vazhdon të ngjasë. Pas kësaj merr dhe ka rëndësi të veçantë që ai të pasqyrohet dhe interpretohet drejt si për palët e interesuara për zbardhjen e plotë të tyre, ashtu edhe për median në tërësi, pasi ka patur raste që jo vetëm që shkelet etika dhe kultura profesionale por edhe ligjshmëria.

Tranzicioni i gjatë i shoqërisë nuk parakuptomn që kjo dukuri duhet të jetë e zakonshem dhe aq më pak të justifikojë kurbën e uljes dhe ngritjes së tij në momente e sipas analistëve në stinë të vecanta sepse duke epasqyruar e interpretuar me tendencë apo mungesë profesionalizmi, bëjmë padashur gabimin fatatl të rivrasjes së viktimave.

Shpesh ka ndodhur që edhe kur personi kryen krimin të pendohet, moment ky që mund të ketë vlerë sado e vogël qoftë, por nxitimi i medias poër ta paraqitur në zhargonin vulgar të irriton, përcjell në një farë mënyrë panik e terror duke ndjellë urrejtje e neveri larg qëllimit të tyre fisnik. Gazetarët e ngarkuar për të pasqyruar “kronikat e zeza”, shpesh i përcjellin ato sikur të ishin vetë pjestarë të viktimave duke mos pasqyruar si duhet ose duke e nxirë më tej të vërtetën. Kjo sepse “nxitimet” e tyre thjesht për të bërë efekt te lexuesit dhe teleshikuesit , shkojnë në të kundërtën e misionit të shtypit.

Po t’i referohesh krimit të shëmtuar që ndodhi para pak ditësh në një fshat të qytetit të Ballshit, me të gjitha informacionet, rrethanat, shkaqet e ndopdhjes e pasqyrimit të tij në media, mund të themi se gazetarët kanë përgjegjësi të vecantë. Filimisht u tha se si pasojë e ndohdjes së krimit pati tre viktima. Kjo ishte e mjaftueshem për të mos kaluar në shtrembërimin e ngjarjes duke e interpretuar pa iu referuar asnjë burimi kopetent qoftë edhe fillestar, sipas të cilit “vrasësi dyshonte te vëllai më marrëdhënie me bashkëshorten e tij…”. Personalisht një papërgjegjshmëri të tillë nuk kam dëgjuar dhe besoj që ky të jetë i vetmi mendim im personal. Padyshim nuk bëhet fjalë për profesionalziëm, por që ndaj shtremëbërime të tilla duhet reaguar.

Në këtë rast nuk bëhet fjalë që vrasësi duhet “zbutur” në përshkrim, përkundrazi ai mbetet njeri-monstër edhe pa meditimet e gazetarëve, por gjykime të tilla lënë shijen e hidhur në popull për shthurje të moralit shqiptar, edhe kur e vërteta doli krejt ndryshe.

Kjo hamendje mediatike ngjalli neveri te disa njerëz të afërm me këtë ngjarje cka i privoi të merrnin pjesë edhe në korteun mortor por edhe duke u lënë mbi krye dyshminajën për t’u hakmarrë. Një fjalor i tillë që shoqëron kronikat si “marrëdhënie seksuale me dhunë”, “marrëdhënie me të mitura”, babai përdhunon bijën, vëllai motrën, mashkulli kunatën”, për vetë efektin e tyre negativ në fëmijë dhe adoleshentë, munsd të zëvendësohen me tituj dhe me përshkrime të tjera.

Parë në këndvështrimin tjetër që i bëhet fytyrës së krimit është edhe analiza sipas së cilës do të cojë në përfundime si: vepër e shoqërisë sotme, grafik i lartë etj, pra ngjyrimi politik duke ia faturuar qeverisë, cka nuk ndikon në besueshmërinë e shtypit të shkruar dhe të mediave sepse krimi në familje ndodh për arsye dhe shkaqe krejt të tjera.

___________

*Autori është me karrierë me karrierë ushtarake dhe policore