|  KULTURË  |  HISTORI  |   POLITIKË  |  OPINIONE  |  ADRESARI  |  ARKIVI  | 

OPINIONE

Vdekja voodoo

13 shkurt 2004 / TN

 

Njerëzit kanë nevojë për një lidership social, demokratik  jo një një drejtues autoritarist sikur të drejtojë ushtrinë.

 

Miranda HAXHIA

 

E ashtuquajtura “Vdekja voodoo” është koncepti më i mirë për atë që ka filluar dhe do të ndodhë patjetër. Një popull për të cilin kamerat e sytë e botës gjithmonë kanë kërkuar pamjet më të errëta, më të skajshme, duke u përpjekur ta nxjerrin para opinionit si një popull që njeh vetëm dhunën, që njeh vetëm agresivitetin e tij, tregoi se është në gjendje të fitojë dhe dominojë reflekset e një qytetarie në demonstrimin e ambicjes së tij për një jetë më të mirë, për një drejtim më të kulturuar dhe më të respektuar, më demokratik, pa klane e klone.

 

Vdekja voodoo, sipas psikologjisë vjen pas shterimit të rezervave të trupit si rrjedhojë e stresit. Duke i dhënë një ngjyrim  më të gjerë, pasi kanë kaluar ditë dhe mendime nga më të ndryshmet janë shkruar për protestën qytetare të zhvilluar kundër një kryeministri që mashtron, që gënjen, që sfidon me mospërfilljen, me shtyrjen dhe shkeljen, atëhere, do të thoja se vdekja e ashtuquajtur voodoo është koncepti më i mirë për atë që ka filluar dhe do të ndodhë patjetër.

 

Një popull për të cilin kamerat e sytë e botës gjithmonë kanë kërkuar pamjet më të errëta, më të skajshme, duke u përpjekur ta nxjerrin para opinionit si një popull që njeh vetëm dhunën, që njeh vetëm agresivitetin e tij, tregoi se është në gjendje të fitojë dhe dominojë reflekset e një qytetarie në demonstrimin e ambicjes së tij për një jetë më të mirë, për një drejtim më të kulturuar dhe më të respektuar, më demokratik, pa klane e klone.

 

Është përqeshur ankthi qeveritar, është përjetuar stresi në formën e tij më të veçantë.  Njihet nga studiuesit sindroma e përgjithshme e përshtatjes prej stresit. Megjithatë, kur stresi i kalon përmasat e personales, kur ai shtrihet nga mëngjesi deri në darkë, nga një individ në tërë familjen, nga një familje në shtresa të tëra të shoqërisë, atëhere kapërcehen edhe fazat e përshtajes, alarmi, stadi i rezistencës e stadi i raskapitjes.

 

Tërë këto ditë është marrë si masë krahasuese ’97, apo ’98 dhe njerëzit po vërejnë të lehtësuar se kultura e re në marrëdhenie, në demonstrim, në reflektim është një mohim   i fundit që vjen nga stadi i raskapitjes, mohim i vdekjes voodoo të njerëzve të bashkuar në një revoltë paqësore, ndryshe nga vite më parë, dhe ngarkimi emocional i stafit qeveritar me gjasat e kesaj vdekjeje,  pasi janë përçuar të gjithë indikatorët shoqërorë e socialë   që e bëjnë të jetojë ankthet e magjisë së zezë  qeverinë dhe primarin e saj.

 

Natyrisht nuk është vdekje e kondensuar prej ndonjë magjie, nuk është prej stresit personal, as atij familjar, por është një grafikë gjithmonë në rritje stresit të përgjithshëm social i cili fillon që nga jeta e papërballueshme e mbaron deri në ankthin e stresit e zyrave e zyrtarëve. Sa më  shumë shikojnë dhe dëgjojnë njerëzit për luksin dhe shifrat marramendëse që kanë mundur të akumulojnë zyrtarët sipas hierarkisë shtetërore, aq më shumë janë zbuluar përballë jetës me varfërinë e tyre, me pamundësinë e tyre për të jetuar. 

 

Vetëm se njeriu i papunë, fëmija i pangrënë, studenti i pandriçuar, një i sëmurë që nuk ka ca parà mënjanë për të përballuar spitalin, një familje që nuk blen dot librat e shkollës, një grua që gjendet e zbuluar dhe e pambrojtur në mes të katër rrugëve pas një divorci, të rinjtë që në moshën e shpërthimit të energjisë për punë po dekompozohen udhëve si gjethe vjeshte,  pensionistët që i numërojnë me gishtat e dorës lekët e pensionit, e përjetojnë stresin në formën më të sinqertë, më natyrore, stres i prekshëm, stres i lemerishëm, fizik dhe shpirtëror, stres gastrologjik dhe kulturor, stres i kompresuar, i pakonceptueshëm në formë dhe përmasë, stres origjinal.

 

Kurse stresi që vjen prej zyrave të ngrohta e diplomacisë së kupolës është stres i formës më të arrirë, është stres modern, më i kulturuar, më i kamufluar. Ai është stres i të pangopurit prej vjedhjes, është stres që vjen nga lubia për të gënjyer duke besuar se gënjeshtra e tij është më e besueshme për atë që e dëgjon, duke harruar se nuk  sugjestionohet njeriu më me fjalë të mëdhaja, as me batuta të zgjedhura. Nuk është shprehje inteligjence të mospërfillësh një revoltë të mijëra njerëzve, nuk është mençuri të konvertosh në “bandë” një lum njerëzish të lodhur, të dobësuar, të përçmuar, të gënjyer. 

 

Njeriu që është pjellë e streseve të vogla, njeriu  që është kavie e eksperimentit me çmimet, me ujin, me dritat, me papunësinë, me mashtruesit, me gënjeshtarët, është ndërgjegjësuar tashmë dhe e di se cili është burimi i stresit që  po shkatërron atë vet si individ, familjen e tij, apo grupin shoqëror.

 

Atëhere, duke kapërcyer stadin e rraskapitjes i pari, pasi ai e ndjen në formën më të pastër, duke shprehur në formën e kulturuar e të qytetëruar mospërshtatjen me këtë stres të përditshëm, për të mos pësuar “vdekjen voodoo”, duke e patur të qartë se rrallë ndodh që dikush të lërë postin e ëmbël të pushtetit, duke kuptuar se sa më shumë të rrijë në një karrige njeriu aq  më shumw fuqi merr për të kundërshtuar, gjen  rrugën  e revoltës së bashkuar për të shprehur me zë të fuqishëm se është dikush tjetër që ka fatin  të pësojë marrëzinë e kësaj lloj vdekjeje. Njerëzit kanë nevojë për një lidership social, demokratik  jo një një drejtues autoritarist sikur të drejtojë ushtrinë.