Redaktorit të gazetës ”Korrieri”

OPINIONE

Redaktorit të gazetës ”Korrieri”

26 tetor 2003 / Nga Nexhat KITA

Tungjatjeta!

Turpësisë tënde, z. redaktor, ka dy ditë që iu drejtova si një lexues i vëmendshëm përkitazi me gomarllëqet e shkresurinave të anashlistit, V. Surroi, me tituj ”Karla dhe bota” dhe ”HITI i ditës”, (!) ky i dyti një kallëp i huazuar nga serbishtja për ta shëmtuar shqipen, në gazetën tënde ”Korrieri”të datës 21 e 22 tetor të k.v. Kërkova nga ti që të më përgjigjeshe nëse do të ishe kureshtar që të dërgoja një shkrim në formë reagimi ku do të shprehja opinionin tim për këto dy shkrime skandaloze . Ti heshte e vazhdon të heshtësh. Je i zënë keq e të ka kapluar halli.

Që në fillim jam i detyruar të të sugjeroj se (soditjeve gjoja analiste të) këtyre surogateve shkrimore gazetareske (shprehje shumë eufemike për arsyen që po shkruaj) iu duhej një protoaparat dialize për spastrimin e logjikës, e sintaksës, e togjeve sintaksore, e shprehjeve, e drejtshkrimit, e leksikut të zvetnuar, e thurjeve mendore të ngatërruara që prodhuan mendime të përdhunuara. Një ndërmarrje e madhe dhe e shtrenjtë, po deshe t´ia botoje këto gjepura.

Mua së paku do të duhej të më përgjigjeshe me një falënderim, sa për edukatë, për një vërejtje të ”keqe” që ta bëra, por e cila në fakt i ndihmon gazetës për të cilën po punon ti. Deficiti profesional, edukativ dhe njerëzor, që zakonisht mbulohet me arrogancë nga tipa të tillë, të ka penguar të më përgjigjesh. Duhet të dish se sapo del gazeta nga shimi i derës ku po ”gatuhet” nuk është më pronë, por shndërrohet në një pasqyrë të kulturës botuese të ”gatuesve” dhe të marrësve, ose të konsumatorëve të saj. Ti me siguri se e ke të ditur këtë mision dhe rol të gazetës, por ti nuk je mishëruar me këtë pohim; substanca edukative e trurit tënd nuk është kultivuar aq sa të përthithë këtë ide dhe të reflektojë e nxitur po nga kjo ide. Reagimi, ose diktati i trurit tënd, siç po duket, është deficitar për sensibilitete të këtilla profesionale botuese, të mos flasim për reflektime qytetërimi. Ti të kënaq instinkti fiziologjik i fushave të inateve, i unit tënd të gjymtosur, i përkatësisë ciklit të mbyllur të esnafëve, i meditimeve surogate, i solidaritetit me injorancën.

Mos vallë do të lejonte dikush të botohej një raport i thjeshtë gazetaresk (nuk flasim për efekte arti) ku do të thuhej: Grindja në ambientet e restorantit X shpërtheu derisa të ftuarit po ”hanin birrë dhe po pinin mish qëngji të pjekur në hell”. Me siguri se jo, ngase veprimet e drejta në të ushqyer i kemi të ditura. Mirëpo, kur merret dikush me përshkrimin e ndonjë teme pak si më abstrakte, si në rastin skandaloz të V. Surroit, për të cilin të shkruajta, redaktorëve të nivelit tënd dhe si ti, nuk iu trazohet logjika fare, ngase dekompozimet logjike dhe sintaksore- gjuhësore kalojnë me lehtësi nga syri në tru, i cili nuk është i aftësuar për t´u alarmosur nga gjendja e përgjitshme e përgjumosur e intelektit.

Po të lexohen me kujdes, e me durim gjithësesi, disa nga shembujt xhevahirë nga shkrimi ”Karla dhe bota”,V.Surroi ”Korrieri” – 22 tetor:

/-”Ekzistojnë dy rryma të trajtimit të Serbisë bashkëkohore. Njera është si krejt bota perë- perëndimore, dhe tjetra është si Karla del Ponte…” (!)

- ”Në të parën, bëhet përpjekja që Serbia të trajtohet edhe si një vend i E. Qendrore”. (!) -”Në Perëndim beteja është mu në thelbin e nocionit të demokracive liberale perëndimore, në ndarjen e pushteteve”. (!)
- ”Qasja e dytë thotë se të gjitha nuk duhet të harrohen, por përkundrazi të mbahen mend dhe të kalojnë përmes një procesi gjyqësor që do të vlerësojë se kush e si u soll në një moment të caktuar”. (!)
-”Në Serbi, beteja themelore, pa shumë luftëtarë në anën e kundërt, është se a mund të konsiderohet ky shtet demokratik pa u konfrontuar me të kaluarën e tij”. (!)
-”Për kosovarët, çfarëdo që të thotë, do respektuar”. (!) / dhe shembujt nga ”Hiti i ditës” (!), V.Surroi, ”Korrieri” – 23 tetor:
/- ”Aty në krye gjindet një njeri i cili duhet të shikojë njëqind shkresa ligjore në ditë, e edhe po të kishte kohë, nuk ka treguar ndonjë zell të veçantë për ndihmë Kosovës”. (!)
-”Së dyti, energjia e hartuesve nuk do të shpenzohej në një dokument të cilit edhe ashtu i skadon afati shumë shpejtë, por do të përqëndroheshin në një dokument me vlerë afatgjate”. (!)
-”Në këtë kuadër, natyrisht, edhe integrimin e të drejtave minoritare si pjesë të rëndësishme të Ligjit themeltar kosovar”. (!)
- ”Testi i ardhshëm politik në Kosovë është iniciativa që e morri Kryesia e Kuvendit për të ndryshuar Kornizën Kushtetuese, me të cilën udhëhiqet vendi”. (!) / do të gjindet me lehtësi barazimi logjik dhe sintaksor-gjuhësor i tyre, i cili është:

-” ti po ha birrë dhe po pi mish qëngji” me paratë e siguruara nga shitja e gjepurave gazetareske.

Sa për ngushëllim, po të tregoj se nuk je e nuk jeni të vetëm, por jeni të paktë.

Dita e dytë, shkrimi shtesë, 26 tetor

Ti ende po fshihesh dhe miopërinë tënde profesionale mundohesh ta fshehësh me arrogancë, e cila në fakt është një shtirje që buron nga dobësia yte të përballesh me fakte. Ti nuk i vëren defektet në fjalitë e mësipërme, nuk t´i kapë truri ato patologjizma mendore të mësipërme, të cilat ti i merr e i konsumon si anashliza. Vepron në një treg të pasensibilizuar informativ se me këso anashlizash do të shijoje me siguri peshën e opinionit me edukatë komunikimi medial. Do të ishte lexuesi ai që do të sanksiononte dhe do ta kishte kthyer shpinën. Ky ogur të pret e do ta shijosh, vetëm vazhdo me këso sallatërash bajate gazetarie.

Sa për të marrë një fije edukate redaktimi, lexo gazetën më profesionale shqiptare – Tema. Aty nuk ka vend për gjepura e shkresurina. Duhet të lakmosh atë kulturën e tyre gati të përkryer gjuhësore e redaktuese. Këto që po t`i radhis janë prova të natyrës objektive dhe kot se po mundohesh të gjesh strehim në makushëritë tuaja. Po mund të jetë që nuk sheh, sa keq . Me keqardhje më duhet të marr një shembull në thënien ” se po të fusësh kokën në rërë, nuk do të thotë se dielli më nuk ndriçon”.