|
 |
|
-
I. Zvicra dhe
kriminaliteti i tė huajve
-
-
Njė raport i
publikura lidhur me sigurinė e mbrendshme tė Zvicrės pėr vitin
2002 thuhet numri i akteve penale ėshtė rritur dukshėm. Nė
vitin 2001 do kenė qenė 275.591 akte penale ndėrsa nė vitin
2002 ky numėr ėshtė rritur pėr 11.6%, do tė thotė nė 307.631.
Nga numri i vitit 2002 thuhet se 53.4% janė akte penale tė
kryer nga tė huajt nė Zvicėr. Kėto tė dhėna kohėve tė fundit
po pėrdorėn nga krahu i djathtė politik zvicėran pėr tė
argumentuar refuzimin marrėveshjes sė Shengenit (konkret
marrėveshjėn bilaterale II), marrėveshje kjo ku parashikohet
heqja e kontollit kufitar me EU-nė.
|
-
-
Argument tjetėr qė po
pėrdoret nga kundėrshtarėt e afrimit tė Zvicrės nė BE, janė tė
dhėnat tjera poashtu penale si deliktet kundėr trupit dhe jetės.
Deliktet vrasje kanė treguar rritje nga viti 2001 pėr 21.7%,
kėrcnime 23.9% dhe kėrcėnimet kundėr nėpunsėve shtetėrorė 51.1%,
dhunime 6.6%, deliktet kundėr integritetit seksual 15.2%, pra edhe
kėto pėrqindje futen si argument se marrėveshjen bilaterale I (liria
e qarkullimit tė njerzve dhe mallrave mes BE-se dhe Zvicrės) me
BE-nė ėshtė shkaktare e kėsaj rritjeje tė dhunės, natyrisht nga tė
huajt. Kėto tė dhėna nuk janė tė fundit, ipet edhe numri i saktė i
akteve penale tė bėra nga tė huajt. Kėshtu 164.000 akte penale nė
vitin 2002 janė bėrė nga tė huajt, edhe nė tregtin e drogės thuhet
tė ketė rritje pėr 15.4% dhe se pjesa e tė huajve qė merren me kėtė
zejtari ėshtė dikund 80% (burimi i tė dhėnave St.Galler
Nachrichten, 21 gusht 03, fq. 10. Komnet i njė parlamentari federal
zviceran). Dhe kėshtu partitė e djathta refuzojnė Marrėveshjen e
Shengenit (marrėveshjen Bilaterale II me BE-nė) me parollėn: jo
Marrėveshjes sė Shengenit- dhe jo kriminilatitetit tė gjithnjė nė
rritje.
-
-
II. Shqiptarėt nė
Zvicėr
-
-
Pėrdjekja e shqiptarėve
nga regjimi i Millodheviqit dhe keqėsimi i situatės nė Kosovė ka
bėrė qė shumė shqiptarė tė vendosen edhe nė Zvicėr. Numri i
shqiptarėve, jo vetėm nga Kosova por edhe nga viset tjera tė
Ballkanin Perendimor, numron qindra mijėra. Kulninacionin numėri i
shqiptarėve nė Zvicėr e arrin me shpėrthimin e luftės nė Kosovė, pra
me ardhjen e njė numri refugjatėsh qė i kishte marrė Zvicra pėr ti
shpėtuar nga holokausi i shekullit tė ri tė qė po shkaktohej nga
serbėt. Njė numėr i madhė i shqiptarėve kanė qenė azilkėrkues tė
cilevė nuk iu ėshtė njohur ky status deri atėherė kur ėshtė marrė
vendimi qė tė kthehen pėrfundimisht nė Kosovė, bashk me refugjatėt.
Disa nga kėta azilkėrkues ia kanė arritur ti bindin organet
zvicerane se trupi dhe jeta e tyre ėshtė nė rrezik, por ka edhe njė
numėr shumė tė madhė qė kanė mbetur pa njohe tė statusit tė azilit
dhe kėshtu vite me radhė (mbi)jetuan nga tė ardhurat sociale qė i
jepte shteti kėtyre azilkėrkuesve. Njė numėr i kėtyre azilkėrkues u
inkuadruan edhe nė zanatin e vjedhjeve, inicues tė konflikteve e
rrahjeve, krijimi i grupeve tė vogla kriminele e deri te shpėrndarės
droge dhe bartės tė kėsaj lėnde. Dhe kėto vepra nė vitet e `90 kanė
arritur kulminacionit ku organet dhe mediat, natyrisht edhe duke i
fryrė shumėn e akteve kundėrligjore tė azilkėrkuesve nga
ex-Jugosllavia (edhe shqiptarėt janė kėtu Jugo), dhe ata
paraqiteshin si kėrcėnuesit mė tė mėdhenjė tė qetėsisė publike nė
Zvicėr!
-
-
III. Shiptarėt popull
kriminel?!
-
-
Edhe sot kur lexojmė
gazetat ditore, edhe atėherė kur vritet ndonjė shqiptarė apo kur
ndodhė ndonjė akt tjetėr kriminel disa media zvicerane menjėherė
dyshojnė nė shqiptarėt, edhe pse koheve tė fundit supozimet dhe
dyshimet e disa nga keto media ėshtė treguar i gabuar, ato kur
aktori ėshtė shqiptarė shtrojnė pyetje si, a ka tė bėj kjo me
rivalet nė tregtinė me drogė?! Dhe nėse zvicerani i thjeshtė lexon
diēka tė tillė, e qė nuk ka kontakt me shqiptar, fiton pėrshtypjen
se gjithė shqiptarėt janė kriminel, tregtar droge, vrasės, tė
dhunshėm, njerėz ekzotik, tė pasjellshėm, tė rrezikshėm, brutal,
arrogant...
-
-
Tė kriminalizohen qindra
mijėra shqiptarė qė jetojnė nė Zvicėr duke u bazuar vetėm nė veprat
kundėrligjore tė njė numri tė kufizuar, fenomen qė ka secili popull,
moralisht dhe politikisht ėshtė e pakuptimt. Dhe shtrohet pyetja,
shqiptarėt a nuk kanė dinjitet dhe personalitet?! A janė shqiptarėt
me tė vėrtetė popull kriminel?!
-
-
Nė njėrėn anė kėrkohet
integrimi i tė huajve, kėtu edhe i shqiptarėve, nė anėn tjetėr kjo
pengohet direkt dhe indirekt nga lajmet bombastike tė akteve penale
e kundėrligjore tė shqiptarėve. Kėtu nuk mendohet fare pėr
konsekuencat qė duhet t`I bartin shqiptarėt e pafajshėm mu pėr arsye
te lajmeve tė tilla. Shqiptarėt shpesh po hasin nė vėshtėrsi posa tė
tregojnė identitetin dhe pėrkatėsinė kombėtare nė gjetjen e punės,
ata kanė fituar ndjenjėn se posa tė dihet identiteti i tyre
trajtohen ndryshe edhe edhe nga organet administrative dhe
gjygjėsore. Shqiptarėt nuk janė vetėm shkelės ligji, shumica
mundohen tė punojnė konformė normave vendore, megjithe vėshtėrsive
qė kanė me gjuhė dhe fusha tjera. Pse i gjithė ky paragjykim i fryer
edhe i pėrkrahur nga disa media?! Kėshtu e ka puna kur shqiptari
ėshtė pa shtet, jetim dhe nuk ka kushė ti dalė nė mbrojtje!
-
-
Ėshtė interesant edhe
fakti, se edhe profesorė dhe figura tjera politike e deri te njerzit
e rėndomtė mendojnė se shqiptarėt kanė vetėm kanunin dhe se janė
njerėz me mendime mesjetare, nuk dinė ēka ėshtė kopjuteri e
interneti. Pėr dallim nga vendet si Gjermania, Austria ku ka
institute kėrkimore qė i njohin shqiptarėt ashtu si janė, nė Zvicėr
nuk ka asnjė institut qė merret me kulturėn, historinė e popullit
shqiptarė. Dhe shtrohet pyetja si ėshtė e mundur qė njė vend me
mjete te mjaftueshme financiare, qė ka njė numėr shumė tė madhė
shqiptarėsh qė jetojnė nė vendin e tyre, tė mos kenė njė institut
shkencoro-hulumtues pėr popullin shqiptarė, e jo qė tė vlersohen
shqiptarėt nė bazė tė paragjykimeve dhe stereotipeve e deri me
antipatit tė tipit gazetaresk?!
-
-
IV. Shqiptarėt e
falenderojnė Zvicrėn
-
-
Ska dyshim se shqiptarėt
dinė tė falenderojnė dhe nderojnė popullin e Zvicrės pėr mundėsin qė
iu janė dhėnė atyre qė tė jetojnė dhe veprojnė nė vendin e tyre.
Natyrisht ata falenderohen poashtu pėr kontributin qė po e japin
zviceranėt nė kuadėr tė Misionin tė OKB-sė nė Kosovė. Ska dyshim se
organet e drejtėsisė duhet t`i denojnė aktet kundėrligjore, poashtu
ska dyshim se edhe shqiptarėt e ndershėm i denojnė dhe i gjykojnė
aktet kriminele tė bėra nga bashkkombasit e tyre, mirėpo ėshtė e
pakuptueshme qė pjesa dėrmuese e tyre tė dėnohet dhe tė vuaj pasojat
e akteve kriminele qė bėjnė disa shkelės ligji dhe vetėm pse fitohet
pėrshtypja nga mediat se shqiptarėt janė kėrcėnues tė rendit piblik
nė Zvicėr. Jo rrallė shqiptarėt ofendohen duke i quajtur ata edhe si
minjė tė mėdhenj e deri te sharjet si Yugo etj.
-
-
V. Pasojat e
paraqitjes sė shqiptarit si krimbėrės
-
-
Pasojat e paraqitjes sė
shqiptarit nė media si kriminel ka ndikuar shumė negativisht nė
pozitėn e shqiptarit nė shoqėrinė zvicerane. Me largimin e njė numri
tė madhė azilkėrkues shqiptarė nė krye tė toplistės sė kriminelėve
tani janė popujt tjerė. Ndėrsa shqiptarėt e ndiejn ende pasojat e
servimeve bombastike tė disa mediave zvicerane. Dhe kėto pasoja janė
si nė kėrkim tė njė vendi tė punės, banese etj. Tani sė fundi kur
kanė filluar edhe pėrgatitjet zgjedhore pėr parlamentin e Zvicrės,
partia e djathtė zvicerane, SVP, ka vėnė nė programin e saj
"luftimin e mafisė brutale shqiptare", dhe kėtu shtrohet pyetja a
ėshtė e vėrtetė gjithė kjo qė propagandon Partia Popullore Zvicerane
kundėr shqiptarėve?! Ku ėshtė diplomacia shqiptare?!
-
-
(Z.A
shtator 2003)
|
|