OPINIONE

Mediat dhe diletantizmi

Teoria mashtruese e mediave shqiptare

Oslo, 16 maj 2003 / Shkruan: Gëzim MEKULI

Sipas hulumtimeve të bëra nga hulumtuesit e shkencave mediatike del se 1/3-ta e opinionit gjerman, tanimë, i është ”dorëzuar” infatilizmit medial. Ky fenomen i semurë mediatik është diagnostifikuar dhe është duke u trajtuar nga ekspërtet e mediave gjermane. Por si është gjendja etiko-morale dhe profesionale në mediat tona? Prodhojnë këto infatilizëm!? A është duke u shndëruar opinioni shqiptar në një “Ego- shoqëri?”.

Boom-i i komedive ka vërshuar TV, shtypin dhe radion. Këto emisione janë të mbimbuluara me reklama mashtruese, joserioze dhe erotike… Shiquesit janë ”të disponuar” nga  (pseudo) moderatorët që janë duke prodhuar humor të lirë e te pashije.… Tregtizimi i vlerave kombëtare, nga këto media, është duke arritur kulmin e sajë “Leci-zimi dhe Cima-zimi” i opinionit është në përfundim e sipër..!

Autoktonia, zakonet dhe tradicioni i janë lënë në përkujdesje  shoqatave, grupeve dhe emisoneve parafituese, humoristike e komerciale. “Telebingokosovare” e bingalecat tjera profitabile instrumentalizojnë e manipulojnë me kulturën, artin, ndjenjat, dhe pse jo edhe me të miturit…Të rriturit janë duke u shndëruar ”në të rinjë”; ndërkaq të rinjët, tanimë, nuk shofin edhe ndonjë përfitim apo nevojë për tu berë/qënë të rritur!  Shumica e të rriturve janë ”të pa formuar”, dhe këta nuk mund të vendosin as për menyrën e organizimit të jetës së tyre…

Ky opinion ”i trullosur”, opinion që është prodhuar nga mediat kariersite, ku në vend të parë zë TV, nuk ka aftësi e guxim për të protestuar, kritikuar dhe/apo ankuar. Ky grup i opinionit publik, gjdo gjë që transportohet nga mediat massive e pranon dhe thith ashtu sic është; pa e shoshitur dhe pa “e përtypur” fare. Nevoja për të hulumtuar ”shije të reja” qëndron në paraskenë. “Estetikëzimi” i shoqërise sonë po bëhet në mënyrë sipërfaqësore dhe kjo është dëshmi e shprehjes së frigës nga realiteti; realiteti i afert e që nga ato, sot, quhen e rrespektohen si ”bindje të reja”..!?

Këto ”bindje të reja”, e që janë të përpunuara dhe të ushqyera nga mediat infatiliste ”kërkojnë” dhe imponojnë sukses e karier të shpejtë, famë dhe përfitim të pasurisë pa mund e djersë; detyrime për vetparqitje përfekte.  Ky trend i ”bindjeve te reja”, e që është prodhim i kesaj bote mediale, terrorizon dhe instrumentalizon opinionin shqiptar nëpërmes zhgënjimit; sepse këto kerkesa e premtime mediale vështirë që do të përmbushen në mënyrë të kënqashme. Nga kjo rezulton edhe mungesa e ndjenjës për të vlerësuar: Depresioni!

Shumë përmbajtje mediale infatiliste deklarohen, konsiderohen dhe pasqyrohen, sot, si kulte. Dhe se c’farë nënkuptohet me fjalën kult, sot asksuh nuk mund të definoj dhe ta përkufizoj. Ata që kane guxim intelektual të kritikojnë këtë lloj ”kulti”, do të jenë të izoluar.  Disa do të thonë se: ”nuk e kan  kuptuar të mjerët. ”Është shputak/katundar dhe malok i gjori”,…do të shtonin të tjerët!?

Roli i Mediave ”ala 1244”

Reportazhet informative janë duke u zavendesuar nëpërmes emisioneve që janë të ndikuara nga agresiviteti, joserioziteti, rrenat dhe gjelozia.… Në këto emsione bëhet dhunimi politik e moral i qytetarëve; paraqitja e ”jo-ndodhive”, premtimet e telebingove për fitime të mëdha, gënjeshtrat dhe deklaratat dhunënxitëse të politikanëve...etj (Rast të fundit kemi deklaraten e Herr Steinerit, kur ky me nje shpejtesi drite u afrohet mediave (te cilat i ka nën sundim) dhe lanson fjalët se AKSH na qënka terroriste. Herr Steiner nuk cekë paramilitaret serb "Rojes se Ures", dhe organizma të tjerë politik e ushtarak që murosen e gjakosen Mitrovicen!!!!). Përdallimi dhe kufiri në mes realitetit dhe fiksionit/ jo reales është duke u vështirësuar dhe është në zhdukje e sipër....! 

Mediat e tilla, nëpërmes ”bindjeve” të reja, sot, kan një megafuqi, sepse këto vetëm lloje të tilla ”vlerash” mund të prodhojnë, servojnë e imponojnë. Këto ndihmojnë në shndërimin e opinionit në infatilizim duke u arsyetuar se: ”shiquesit e pëlqëjnë këtë” E duan shumë”!? Siq duket këto media veprojn nën presionin e madh të mosdijes dhe industrisë profituese të reklamave.

Pasojat dhe rreziku i ketijë zhvillimi medial, në hapsiren tonë, është duke sjell cinizmin; Ndërtimi i botës së rrejshme është edhe tentim ikje nga ballafaqimi me botën e vërtetë. Kritika konstruktive është zbehur në ambientin ekzistues, dhe kjo është duke instaluar ngecje në atmosferen innovative e demokratike...!  Robert Bly sygjeron, si zgjedhje, kthimin në traditen dhe disciplinen. Ai thote se duhet të bëhet ”rritja/pjekja” e njerezve. Duhet bëre dallimi prej konsumimit të budallalleqëve nga përdorimi i ”mediave të menqura”.

Edhe pse ka shumë fakte mbi fenomenin e infantilitetit, teza nuk mund të vertetojë se i tërë opinioni yne është shndëruar në foshnje. Se gjithnjë e më pak të rinjë janë duke u angazhuar në parti politke dhe në organizata të ndryshme, tregon se institucionet ”tona” janë në dështim e sipër. Rinia shqiptare nuk është jopolitke dhe e pa përgjegjesi. Jo, këta janë duke nuhatur e hulumtuar rrugica të reja, rrugica që drejtojne jasht grupacioneve partiake e mafioze. Rrugica që drejtojn drejtë mireqënies ekonomike, sociale e bashkimit kombëtar…!

Ka raste kur kritika vie, zakonisht, nga gjeneratat e Titos, Kardelit, Stambolliqt, Dollancit, Popoviqit, … të cilët nuk mund të durojnë dot zhvilimin shumdimenzional të mediave të reja. Këta janë të mbingarkuar e të huatuar nga shtimi i madh i mediave dhe kanaleve televizive. Kjo gjeneratë nuk mund të ndjek gjeneratat e reja dhe ”natyrisht” janë të friguar, respektivisht, të merakosur për humbjen, eventuale, të pozicioneve, të cilat deri dje i kishin nën sundim e monitorizim.

Copyright©2000-2003 Trepca.net - Të gjitha të  drejtat e rezervuara.