RRËFIME TRONDITËSE TE MJEKUT- SPECIALIST Dr.SHYQRI SYLA

...NË KOSOVË U PËRSËRIT VËRTET HOLOKUASTI SHQIPTAR..!?

thotë në rrëfimin e tij të gjatë dhe rrënçethës Dr. Shyqri Syla, mjek-specialist nga Vushtrria i cili falë gjeturisë së tij arriti të shpëtojë nga vdekja e sigurtë së bashku me familjen si dhe e mijëra shqiptarë tjerë të cilët dy ditë pas fillimit të bombardimeve të NATO-s u detyruan së pari të strehohën nëpër podrume të shtëpive derisa u detyruan që edhe nga aty disi t´a çajnë rrugën e ikjes biblike nga dhuna dhe terrori serb. Duhej disi të shpëtojnë nga rrethi i vdekjes e cila e kishte mbërthyer qytetin e Vushtrrisë për të arritur deri në „Kampin e vdekjes“ në Bllacë, që u quajtë më të drejtë; Holokausti shqiptar ! Nga Bllaca me të shoqën, djalin (19) dhe vajzën (17) transferohët në Stankovc, ku pas rreziqeve dhe vuajtjeve të mëdha arrijnë të strehohen në  qytetin Waldeck-Netzce të Gjermanisë ku do të qëndrojnë disa muaj për t’u kthyer në vendlindje me t’u çliruar Kosova me 12.06.1999.

10 maj 2003 / Përgatiti: Rexhep Elezaj

Rrëfimi i Dr. Shyqri Sylës mbi „Holokaustin shqiptar“ është një dëshmi e gjallë dhe me vlera tepër të mëdha për kohën, historinë dhe gjeneratat që do vijnë më pas, është një përjetim tepër i hidhur mbi tmerrin, dhunën dhe gjenocidin serb në Kosovë gjatë periudhës mars, prill dhe maj 1999. Eshtë një rrëfim i gjatë që fletë mbi ngjarjet tragjike të një populli i cili në kërkim të lirisë durojë, sakrifikojë, vuajti dhe përjetojë peripecitë më të tmerrshme që mud t´i bartë qenja njerëzore, andaj po e sjellim këtë rrëfim (në vetën e parë) përmes të cilit lexuesi do t’i rikujtoi edhe njëherë ngjarjet dhe tmerret që përjetuan shqiptarët gjatë periudhës mars-qershor 1999 e cila ishte shëndrruar në arenë të dramës dhe tragjedisë më të madhe shqiptare në Ballkan në fund të shekullit 20-të..!!

E premte, 25 mars 1999, ditë tregu në Vushtrri, por që i ngjante të dielës, ku vëreje pakë njerëz në rrugë, por edhe ata që shikoje ishin të brengosur dhe të shqetësuar për ngjarjet që ndodhnin në qytet si dhe ato që po ndodhnin atë ditë në Prishtinë, në ditën e tretë të sulmit të NATO-s kundër Serbisë. Vendosa t´i vizitoi prindët në skajin tjetër të qytetit dhe njëkohësisht t´u bëja miqëve një telefonatë në Prishtinë. I thirra disa nga ata që të vijnë në Vushtrri, nësë atje nuk mund t´i qëndrojnë dhunës policore serbe, sepse tek ne kishte vend për t´i strehuar. Nga vëllau im mësova se zyreve të OESB-së të cilat gjendeshin prapa shtëpisë sime në Vushtrri çetnikët dhe paramilitarët serbë ia kishin vu zjarrin. Prindërit dhe vëllëzërit e mij friksoheshin për fatin e familjës sime dhe më lutën që t’i sjelli këtu sa më parë, sepse tani ishim në rrezik të gjithë.

Shtëpia e vëllaut tim të vogël, gjysëm e meremetuar, posedonte një bodrum të madh të cilin vendosëm ta shfrytëzojmë si strehimore dhe për këtë e dinin të gjithë fqinjët, kështu që oborri i shtëpisë së vëllaut u mbush përplotë me njerëz të frikësuar; pleq e të rinjë, gra e fëmijë të cilët kërkonin strehim dhe shpëtim. Në mesin e tyre ishte edhe miku ynë me të fejuarën e djalit tim si dhe shumë të tjerë nga Prishtina. Deri në mbrëmje numri i të rrezikuarëve arriti në 87 veta. Ate natë kriminelët serbë së pari na e ndërprenë korentin e pastaj edhe lidhjet telefonike. Të rriturit u mundonin që njërën anë të bodrumit ta shtronin me dërrasa e ta mbulonin me ndonjë batanie në mënyrë që, bile, pleqët dhe të smurit të pushonin nga dy orë me ndërrime.

Ishte kohë e zymtë, askush nuk guxonte të kullej, të teshte apo të tymoste duhan në bodrum, por nuk ankoheshim, më rëndësi ishte ta shpëtonim kokën..!

Rruga e asfaltuar që kalonte afër bodrumit tonë vlonte nga paramilitarët dhe policët serbë të armatosur deri në dhëmb të veshur më të zeza e fytyra të lyera me ngjyra si „Apaçët“ e perëndimit të egër ! Shtinin nga kallashnikovët sa kishin fuqi si të çmendur, fyenin e shanin nënën shqiptare, UÇK-në, NATO-n dhe Amerikën më një zë të njerëzve të çartur nga „shlivovica“ e vjedhur dhe e plaçkitur nga dyqanet e thyera të shqiptarëve.

Fëmijtë nga frika qanin më zë, dhe për fat të mirë ata i largonim disi në anën tjetër të shtëpisë së vëllazërve. Nuk guxonim të leviznim as në oborre prej snajperistëve, qielli përflakej nga zjarri i shtëpive që digjeshin, digjej e gjithë qëndra e qytetit më të vjetër në Kosovë, barbarët digjnin kështu antikën bashkë me xhaminë kryesore, njëra ndër më të vjetrat në Ballkan. Ai që nuk e kishte përjetuar ferrin deri ate natë e përjetonte këtu në këtë pjesë të harruar të këtij qyteti. Të gjithë ndanin ndjenjën se ky ishte fundi i jetës e sidomos gratë të cilat pa ndërprerë më pyetnin se çka po bëhët më neve, a do të na ndihmojë ndokush, etj?! Për të gjithë gjëja disi fjalë qetësuese dhe as vetë nuk e dija se nga më vinin ato, u ipja shpresë se kjo gjendje do të kalojë  shpejt..!?

Maxhetorët e kishin vështirë të përgadisnin bukë për gjithë këtë popullatë, nuk kishim sasi të mjaftuar të miellit, vajit, sheqerit e besa as drunjë për zjarr, pasiqë askush nuk e kishte parapa këtë gjenocid të shpejtë dhe kaq të pamëshirshëm prej „fqinjëve“ të deridjeshëm. Megjithatë, disi ngrënëm darkë dhe ashtu të lodhur e të rraskapitur u shtrimë mbi dërrasa pa jasteka nën kokë, me apo pa batanie për t´u çlodhur me ndërrime. Gjumi nuk na zinte nga friga se po na vrisnin këtu ku ishim strehuar, apo mos po na qonin n´ajër me ndonjë mjet eksplodues, pasiqë strehimorja jonë gjendej mu buzë rrugës së asfaltuar. Kur zbardhi dita, u ngritëm të kënaqur që ende ishim gjallë dhe po e shihnin njëri tjetrin..

E shtunë, 27 mars, në rrugë nuk kishte njerëz, aty këtu endej ndonjë qen endacak i uritur të cilët poashtu ishin të frikësuar nga krismat e armëve. Nga kurreshtja u ngjita në katin e dytë të kësaj shtëpie gjysëm të meremetuar dhe prej aty kuptova nga një i afërm se çetnikët me kokarda në ballë ate natë kishin plaçkitur tërë qytetin dhe pastaj ia kishin vu zjarrin dyqaneve të shqiptarëve. Kriminelet serbë qitnin me armë rrugëve të qytetit dhe njerëzit iknin prej tyre si prej bishave duke u fshehur nëpër oborre të huaja, poashtu këndonin këngë nacionaliste-çetnike duke i fyer shqiptarët në çdo hap, sepse e dinin se shqiptarët ishin të ç’armatosur dhe duarthatë e të pa organizuar, prandaj edhe silleshin shlirë dhe barbarisht ndaj tyre.

Vushtrria më 28 mars nuk ekzistonte më, ky ishte një realitet tragjik, kështu nuk kishte ndodhur as në kohën e Krishtit, as në kohën e inkvizicionit, as në kohën e fashizmit e as kur ka patur bota faraonë, despotë e feudë, dhe as historia e njerzimit nuk ka shënuar këso lloj dhune me djegje, rrahje, plaçkitje dhe vrasje të pleqëve dhe të të rinjëve. Tërë ditën mundohesha që t’i qetësojë gratë dhe fëmijt që ishin tmerruar nga të shtënat e çetnikëve, por e njëjta gjë na ndodhi edhe natën e dytë. Ndërsa ditën e tretë (28 mars) ashtu i lodhur dhe i pa gjumë më erdhi ideja të dëpërtoi disi bashkë me musafirët e mij deri tek shtepia ime në anën tjetër të qytetit duke shpresuar se ajo ende nuk ishte djegur. Nuk munda të përshendetëm më askend, as me nënën time të smurë ngase kisha frikë se mos po brengoset për ne..! U nisëm rrugicave të qytetit dhe duke u fshehur aty-këtu, më në fund arritëm në shtëpinë time, të gëzuar që ajo ende nuk ishte djegur, por edhe për faktin se i çliruam pakëz këta njerëz të shumtë të strehuar aty ku ishim edhe ne më parë në bodrumin e shtëpisë së vëllaut tim. Aty gjetëm pakëz miell e vaj; ditën ende kishte korrent, prandaj e shfrytzuam rastin të gatuanim bukë, sepse në dyqane nuk guxonim të shkonim dhe as që në to gjendej ndonjë artikull..! Po ashtu, natën nuk guxonim t’i ndeznim dritat, flinim tërë kohën të veshur dhe të mbathur në mënyrë që në rast rreziku të iknim pa u vonuar.

Dy netët e para në shtëpinë time na dukeshin më të qeta, ndoshta pse ishim tepër të lodhur prej strehimorës, apo ndoshta pse krismat e armëve të çetnikëve dëgjohëshin më larg..!  Ende nuk iu kisha lajmëruar vëllëzërve, edhe pse nuk kisha harruar, këtë nuk mund ta bëja sepse lidhjet telefonike ishin të ndërprera. Për një çast mendova të shkoi tek ata, por nuk më lejojë gruaja ime e cila shprehu gadishmerinë që këtë punë ta mirrte ajo përsipër duke menduar se si fëmër dhe relativisht e vjetër më lehtë do t’i kalonte rrugët e qytetit, prandaj edhe u nis me një qantë në dorë. Pas njëzet minutash u kthye e zbehur dhe e friksuar, meqë paramilitarët përpak sa nuk e kishin vrarë, mirëpo kishte arritur të ikte disi.

Ditën e tretë filluan kalljet e shtëpive tona, së pari të atyre afër kazermës ushtarake e pastaj edhe ato afër lagjës tonë. Të njejtën ditë në një shtepi afër nesh çetnikët morrën me dhunë një makinë Golf dhe një Mercedes, ndërsa i zoti i tyre iku nga shtëpia e tij duke u frikësua se mos po ia vrasin fëmijt. Prej të shtënave të mëdha të armëve u trishtuan edhe musafirët e mij nga Prishtina, sepse paniku na hyri të gjithëve në palcë të kurrizit, ne burrave e lërë më fëmijve, pasi që një automobil me ngjyrë të verdhë tërë kohën me shpejtësi marramendëse kalonte rreth e rrotull lagjës sonë duke shkrepur nga armët e zjarrit pa ndërpre. Më në fund erdhi nata më e tmerrshme e kësaj odisejade shqiptare.

E merkurë, 31 mars 1999, në ora 01.15 të mengjesit filloi një breshëri të shtënash mbi dritarët e shtëpisë sonë. Shpejt u zgjuam por edhe më shpejt u ngritëm nga shtrati dhe që të gjithë tentuam se kush më para të vërente përmes dritareve se çka po ndodhte jashtë në oborr. I pari, edhe pse kisha harruar këshillën që u pata dhënë musafirëve të mij që të mos e ngrisin kokën në dritare kur çetnikët të gjuajnë me armë, sepse ekziston mundësia që e shtëna e dytë të qëllon në kokë, u afrova të shikoj se ç’po ndodhte jashtë. Në oborr nuk vëreja asgjë, si duket ata kishin shti prej rruge. Në shtëpi u krijua huti dhe kaos, nuk guxonim ta ndiznim qirin, prandaj, këmba-doras u takuam në një vend më të sigurt, por ishim mjaftë të friksuar. E dinim se kjo ishte vërejtja e fundit nga armiku sepse herën tjetër do të na vrasin dhe do të na i djegnin shtepitë bashkë me ne të gjallë ose të vdekur, prandaj duhej të bënim plane për ikje sa më para.

Dolën shumë propozime, por asnjëri nuk ishte i sigurtë, gjumi më nuk na mirrte, pritnim të dëgjonim ndonjë thirrje prej vajzës së tezës apo nga bashkëshorti i saj pasiqë e kishim lënë të hapur rrethojën e oborrit që na ndante me qëllim që të iknim më lehtë tek njëri tjetri në rast rreziku. Në ato çaste mendoja; si ta lëshoi shtëpinë time, vatrën time të cilën me aq mund e ndërtova pas tridhjet vjet pune në lëmin e shendetsisë, si të përkulëm para plaçkitësve e gjakpirësve serbë !? Pasi nuk kishim armë zjarri m´u kujtua një sopatë e vogël dore nën shkallët e betonit dhe thash me vedi; le të ikin të gjithë e unë do të qëndroi në mbrojtje të shtëpisë, pasurisë dhe nderit të kombit tim me ate sopatë për aq sa do të kem forcë, por kurrësesi nuk do të dorëzohëm..!!  Frigohesha për të gjithë, por më së shumti për të vetmin djalë që e kisha aty, Mentorin, përndryshe student i shkelqyeshëm i Fakultetit të Mjeksisë, por edhe për vajzën time shtatëmbdhjet vjeçare dhe katër vajza tjera të mikut tim që gjendeshin po aty. U propozova që të ikin të gjithë sa nuk është bërë vonë e unë do t´iu bashkangjitësha pas pakë kohe duke mos u tregua qëllimin tim. Djali im si dukët mi lexoi mendimet dhe u betua para të gjithëve se as ai nuk do të ikë nësë nuk shkoi me ta. Kjo ma theu mendjen dhe u detyrova të iki edhe unë. Gratë në shpejtësi i fërguan vetë e fundit që na kishin mbetur dhe na thirrën t’i afrohemi sofrës. Kafshata na u lidhte të gjithëve në gojë, u munduam ta shtyjmë më qumsht të ftohtë, por nuk patëm sukses dhe askush nga ne nuk e pranonte se nga frika nuk po i hahej buka. Sofra dhe teshat nëpër dhomë të fjetjës mbetën të shtruara e unë ende mundohesha t´u japë kurajo të tjerëve, por kot, si duket edhe te unë vërenin frikën. Të gjithë dridheshim, ishim zbehur, bebëzat e syve na ishin zgjeruar dhe kishim levizje të duarëve jo të koordinuara mirë. Një temperaturë e paprekshme na i kaplonte zorrët, këmbët menzi na mbanin, ishte vështirë ta prisje vdekjen në këmbë pa patur mundësi që të mbrohësh !!

Me të zbardhur dita i pamë fqinjët tanë me rraqe dhe çakla tjera duke ikur pranë derës së oborrit tonë, në mes tyre ishte edhe tezja ime me të bijën, dhëndrrin dhe nipin e vogël të cilët na njoftuan se plumbat e krismave të natës kishin rënë edhe në dritarët e shtëpisë së tyre, prandaj iknin duke mos ditur se kah po ia mbajnë..!! Edhe ne dolëm, mbyllëm vëtëm derën e oborrit, nuk kishte kohë të mirrnim apo të menjanonim diçka me vlerë, sepse në pyetje ishte jeta.. Një grua fqinje e prindërëve të mi e pashë aty dhe e porosita që t´i njoftoi ata se ne ende jemi gjallë dhe se po iknim kah të na shohin sytë..

Në të gjitha anët shikonim njerëz duke ikur; po shfaqej golgota shqiptare, dikush me qerre kuajsh, dikush me automjete përsonale e dikush me traktora dëbohëshin në anë të kundërta, kështu që dukeshin edhe më shumë të shpërndarë. Neve u drejtuam kah fshati Lugu i Mirë, por pasiqë edhe atje ishte gjendje e tendosur u drejtuam kah Shtitarica nëpër ara, drejt shtëpisë së djalit të hallës i cili ishte me ne. Pak pa mbërri mbi urën e lumit Sitnicë, prej shkollës fillore „21 Nëntori“ ,ku tashmë ishin vendos snajperistët dhe ushtarët serbë, një plumb pushke fishkëlloi pranë këmbëve të të tri vajzave tona që shkonin disa metra prapa burrave. U trembëm të gjithë, por nuk kishim më kohë për asgjë. Më në fund mbërritëm në fshatin e Shtitaricës dhe prej oborrit të shtëpisë u drejtova së pari kah hambari i grurit dhe i misrit duke e vertetuar sasinë e drithit që në rast nevoje të kemi diç për ushqim. Edhe pse dëgjoheshin granatime, aty disa ditë e ndjenim vehtën më të qetë se sa në qytet. Ende flinim mbathur. Çdo ditë e më tepër dëgjonim granatime dhe shihnim djegje të shtëpive të afërta e kur kjo ndodhi edhe në Dolak, fshat shumë afër nesh na kaploi serish tmerri. Isha shumë i brengosur për dy djemët që kishim me vehte e sidomos për pesë vajzat e mëdha, sepse çetnikët vrisnin e dhunonin kudo që mbërrinin. Mentori, djali im dhe miku i tij deshën të shkojnë në UÇK,  ashtu të pa armatosur edhepse në mes nesh dhe luftëtarëve të UÇK-së ishin të përqendruara forcat kriminale ushtarake dhe policore serbe, isha i sigurtë se do t’i vrisnin, prandaj unë i kundërshtova. Nuk fjeta tërë natën duke menduar se si ta zgjidhnim këtë problem, kah të ikim ?! Më në fund vendosa të shkoi fshehtas deri në stacionin hekurudhor në Vushtrri dhe të informohëm për ndonji tren i cili do të na bartë deri në kufi të Maqedonisë. Nga një shqiptar shef i stacionit mësova që po ate ditë, më 4 prill 1999 në ora 10.30 do të mbërrinte treni special për shqiptarët e përndjekur me dhunë i cili do t’i çonte deri në Bllacë. Shpejtë e njoftova grupin tim, e edhe më shpejtë u nisëm për në tren. Rrugës na u bashkangjitën edhe fqinjët tjerë. I pari hypa në tren duke më ardhur turp që po e lëshoja vendin tim. Isha mjaftë i merzitur, vajin e kisha në buzë, por nuk dorëzohesha para fëmijve dhe miqëve të mi. Kjo nuk zgjati shumë, posa u nis treni ia filluam spontanisht të qajmë të gjithë, i madh e i vogël, sikur të kishim qënë nën komandë, treni u bë vajtore, nuk dallonin të vjetrit prej fëmijve, u ngritëm në këmb sikur donim të mos shkonim në Maqedoni. Tani më nuk kishte rëndësi se ku shkonim, sepse pas vetës po linim gjithë ate që ia kishim kushtuar tërë jetën; shtëpitë dhe varret tona, shokët e miqët tanë, prindërit e vëllëzërit tanë, vendet e punës e pacientët gjysëm të shëruar që ende pritnin ndihmën tonë. Ishim tani vëtëm një grup trupash të gjallë, një kope delesh para ujqëve të qartur e të uritur. Turp më vinte nga duarkryqësia jonë; ngase ditë të tëra nuk muarëm kufrarë udhëzimesh dhe as këshillash nga udhëheqsit tanë të kthyer nga Rambujeja. Si dukët ata ikën të parët jashtë Kosovës duke e lënë popullin ashtu të „pa krye“ !?

Siç thashë, në tren ishim ngritur në këmbë sikur donim të dinim për herë të fundit diçka më shumë për prindët, familjet, qytetin dhe vendlindjen nëpërmjet një pjese të xhamit të dritarës së trenit që ende kishte mbetur pa u mbuluar nga duartë e shumta të të deportuarëve. Duke kaluar nëpër fshatin tim-vendlindjen time Mikaliç, pashë që barbarët i kishin djeg të gjitha shtëpit afër asfaltit, ato tani ishin vëtëm gërmadha, bari mbi varrezat e të parëve të mi ishte bërë shkrum nga zjarri që ua kishin vënë hordhitë çetnike. Më dukej se unë nuk qaja, ndërsa lotët më shkonin rrëke faqeve; qante zemra ime. Rrija në koridor të trenit në mënyrë që unë i pari të bisedoja me policët serbë duke ua menjanuar frikën bashkëudhtarëve të mi, sepse askush nuk posedonte pasaporta e as deviza të cilat ata i lypnin. Ashtu edhe ndodhi; policët pas bisedës që bëra me ta nuk e munduan askend. Pas bashkangjitjes se dhjetë vagonave të tjerë në Fushë Kosovë të stërmbushur me të dëbuar- deportuarë nga Llapi, më në fund mbërrimë në Hanin e Elezit, prej ku vazhduam në këmbë edhe 400-500 metra gjerë në Bllacë, vend neutral në mes kufirit kosovaro-maqedonas. Në oborrin e çimentorës në Han të Elezit pashë shumë shqiptarë të njohur që kishin ardhë me automjete private e traktora të ngarkuar me familjet e tyre që kufitarët serbë e maqedonas nuk i lëshonin të shkojnë m­ëtutje pa u dhënë deviza. Ata që më njihnin më drejtohëshin me pyetjen; a edhe Ju doktor a ?, a mbet kush në Vushtrrinë tonë ?! Nuk dija si t´iu përgjigjem me saktësi. Më vinte turp të më shihnin të përlotur. Prej tyre mësova se duhej ngritur tendën prej najllonave që i hudhnin nga traktorët e shumtë që endeshin aty pari. Por, problem ishte se si të ngritej ajo pa material të nevojshëm ? Njëri prej tyre më tha se duhet përdorur drunjët e krasitur nga plepat dhe shelgjet edhe ashtu të cunguara gjerë në rrënjë nga nevojtarët e mëparshëm. Ne nuk posedonim kurfarë mjeti që t’i prenim ato, bile as thikë buke nuk kishim me vete duke iu frikësuar kontrollit në kufi se mos po na shpallin edhe këtu në ikje  „terrorist“ e do të na vrasin.

Bllaca ishte fshat 20 km. larg Shkupit dhe i ngjante kampeve të përqendrimit gjatë Luftës së Dytë Botërore, i rrethuar me policë dhe ushtarë. Ishin aty mijëra shqiptarë të dëbuar me dhunë, nën kushte tepër të vështira hygjeniko-atmosferike e nën qiell të hapur. Çdo skutë, çdo pëllëmbë e tokës ishte e mbuluar me fekale-nuk kishte nevojtore e mos të flasim për banjo apo kuzhina?! Lumi Lepenc ishte i stërngarkuar me flliqësira e gratë shqiptare ishin të shtrenguara të lanin teshat e fëmijve në te..!?

Bllacën e pagëzova me emrin „Ferri i të dëbuarëve shqiptarë“. Aty nuk pashë fëtyra të buzëqeshura, por vëtëm të merzitura dhe të përlotura që tentonin të hynin sa më parë në Maqedoni. Kisha përshtypjen se më të friksuarit ishin pleqët nga se ata mundoheshin të zinin rendin të parët. Këtu nuk vlenin rregullat e përparësisë. Të rinjët thonin se ishin më të rrezikuarit, pleqët se nuk mund të qëndronin. Të gjithë i kishte kapluar friga e vdekjes- e vdekjes nga uria gjatë deportimit. Si të shpjegohët ndryshe vrapimi i pa ndërprerë i fëmijve dhe i disa të rriturëve pas traktorëve nga të cilët hudheshin „vekket“ e bukëve shumica e të cilave binin në baltën e përzier me fekale e fëmijt as që mbërrinin t´i pastronin si duhët, por ua dorëzonin prindërve të tyre nën tenda duke grumbulluar sasi më të mëdha se sa u duhej. Pleqët dhe të smurët kështu ngelnin pa bukë, sepse nuk kishin forcë të vraponin ose të shtyheshin në rend. “Ishte koha e të fortit”. Edhe ne mbetëm pa tendë e bukë, prandaj, vendosëm menjëherë ta zëmë rendin duke shpresuar se dikur do t’i afrohemi kufirit maqedon.

Për t´iu afruar kufirit duhej kaluar nëpër një shpat të Bllacës të cilin me qëllim e kishin ujitur-ngopë me ujë për t’u bërë balta sa më e rrëshqitshme dhe sa më e ngjitshme për këmbët e të dëbuarëve në mënyrë që t’i pengonin që mos t´i afrohën kufirit. Në këtë baltë rrëshqitnin dhe menzi leviznin pleqët, fëmijt dhe gratë shtatzëna, të hendikepuarit e të smurët, pra njerëz që e përjetonin këtë tmerr kishte me mijëra. Ishte terr dhe pasi na futën në baltë e tela me gjemba policia maqedone i sillej turmës së njerëzve si hijenat rreth krapojëve të friksuar. I rrahnin, u bërtisnin si bishave duke i dyndur në anën e kundërt të vendit duke i goditur me shkopinjë gome dhe kështu me rradhë..?!

Për shumë njerëz e sidomos për të hendikepuarit e vetmja shtroje ishte çanta me bukë e marrë nga shtepia për rrugë. Trupave të zhytur në baltë u kishte mbetur vetëm forma e njeriut. Turma nuk lëshonte pe, vazhdonin të qëndronin në këmbë mbi baltë duke e shtyrë dhe shkelë njëri tjetrin vëtëm që të afroheshin kufirit. Aty u binda se shqiptarët janë më të fortë se vdekja; aty lindnin fëmijë dhe vdisnin e nuk i shihte askush, edhe në baltë fëmijt i mirrte gjumi, shkeleshin nga turma dhe nuk zgjoheshin më. Të shëndoshët smuheshin e të smurët vdisnin pa i parë askush, gadi çdo dhjetë minuta dikush alivanosej. Disa të rinjë të Shoqatës „El-Hilal“ , pjesa më vitale e popullsisë shqiptare në trojet etnike në Maqedoni që u lind dhe u rrit, po ashtu në luftë dhe në mes zjarrit, dhunës, vrasjeve dhe masakrave të sllavëve gjakatarë maqedonë, ia shtrinë dorën shqiptarëve të deportuar nga pjesa tjetër e trojeve etnike (Kosovë), kur bota i kishte lënë në baltën e Bllacës. Tërë kohën i bartën të alivanosurit gjerë në spitalin e improvizuar mu në mes të policëve maqedonas, edhe pse shpesh rraheshin nga ata. Anëtarët e kësaj shoqate ishin të gatshëm të pranonin me mijëra njerëz në shtepitë e tyre në Maqedoni.

Policia maqedone sillej me turmën shqiptare si me njerëz të pa vlerë; i fyenin dhe ua shanin kombin dhe nënën shqiptare, i urdhëronin të shtriheshin në baltë pastaj të ngriteshin, përndryshe pasonin ramjet me shkopij gome në kokë prej të cilave shumë të smurë nuk çoheshin më në këmbë..!! Nuk kishe kujt t´i ankohësh, të gjithë ishim nën mëshirën e kriminelëve maqedonë. Mendoj se Bllaca do të ngelë njolla „më e rëndë“ në ndërgjegjën e popullit maqedonas, nësë janë popull..?! Aty ishte apokalipsa moderne-viktima u përleshte me xhelatin si në arenat romake. BLLACA ISHTE HOLOKAUSTI SHQIPTAR ! Nuk dihet, dhe besojë se kurrë nuk do të del në shesh e verteta se sa varre lanë shqiptarët aty, sepse aty ishim në mes të plumbave të serbëve dhe shkopinjëve të vëllazërve të tyre siamezë maqedonë të cilët ushqeheshin patologjikisht me vuajtjet e popullit tonë duke u thirrur në njëfarë balansi etnik..!?

Edhe ne qëndruam ashtu të përbaltur gjer në kokë plotë dymbëdhejtë orë. Nuk i ndjenim këmbët se janë tonat. Aty mu infektua thembra e këmbës dhe me të mbërritur në Gjermani e bëra operacion. Tek kur zbardhi dita duke u shtyrë iu afruam kufirit dhe aty pamë si i fyenin shqiptarët dhe askend prej tyre nuk e lëshonin që ta kalojë kufirin, për çka edhe kishim ardhur. Ishim mjaftë të lodhur dhe para se të alivanoseshim edhe ne vendosëm të lëshohemi poshtë të pushonin pakëz dhe të planifikonim ç’ka të ndërmarrim më tej. Duke zbritur shpatit mu afrua një hoxhë që më njohu dhe më pyeti: „Doktor, a e keni paraparë ju të shkolluarit tanë këtë barbari dhe ku e keni udhëheqjen kosovare, si dukët ata kanë ikur të parët si pulat prej korbit..!?“  Nuk dija si t’i përgjigjem, sepse as vet nuk kuptoja asgjë nga e gjithë kjo që po ndodhte me popullin shqiptar të Kosovës..!

Pas një pushimi të vogël dëgjuam se spitali i improvizuar ka nevojë të madhe për mjekë me përvojë, së bashku me djalin dhe një shok të tij u paraqitëm menjëherë. Aty ndihmuam të smurit për shtat orë derisa erdhi një ekip i mjekëve shqiptarë nga Maqedonia e unë ngadalë e mblodha grupin tim prej asaj turme për t’u nisur pas pakë kohe me autobus për Stankovc. Gjatë kësaj kohe në spitalin e improvizuar kishte shumë pleq e fëmij të lënduar nga shkeljet, të uritur dhe të smurë mentalë. Shumica pas ndihmës së parë vinin në vedi e disa prej tyre ngelnin aty, sepse ata dhe të afërmit e tyre policia nuk i lejonte të leviznin duke mos i lejuar të shkonin mbrënda në Maqedoni. Pas arritjes në Stankovc diku në ora 03.30 të mengjesit, (6 prill 1999) u gëzuam shumë kur i pamë ushtarët e NATO-s të cilët së shpejti na i ndërtuan tendat dhe na dhanë me ngrën e pi; sjelljet e tyre ishin shumë njerëzore. Nuk ishim mësuar ta shohim njeriun e uniformuar (ushtarin) të jetë ashtu i kulturuar, që don të të ndihmojë pa hile. Thamë; o Zot, çfarë dallimi në mes të këtyre njerëzve me uniformë ushtarake të NATO-s dhe ushtarëve kriminelë serbë të cilët po vritnin dhe masakronin një popull të tërë..!?

Pas dy netëve qëndrimi këtu, djali im Mentori na regjistroi që të deportohemi për në Gjermani, gjë që na gëzoi pa masë, sepse e dinim se vëtëm gjermanët mund të na kuptojnë dhe ndihmojnë si duhët në këto çaste dramatike për kombin shqiptar. Me 8 prill 1999 aeroplani i ynë ateroj në aeroportin e Frankfurtit, ku pranë pritjes vëllazërore dhe të ngrohtë që na e bënë gjermanët, më shumë na gëzoi, por edhe na preku thellë në shpirt pritja që kishin organizuar bashkëatdhetarët tanë në krye të cilëve së pari na përshendetën dhjetë vajza shqiptare të cilat në dorë mbanin flamurin tonë kombtar. Askush nga ne nuk mundi t´iu përmbahët lotëve, e përqafova një voglushe dhe e putha flamurin shqiptar. Me të arritur në Gjermani na u duk se lindëm përseri, sepse kishim ardhur për t’u strehuar në një shtet të lirë ku njeriu trajtohët si njeri dhe ku i gëzon të gjitha të drejtat. Pasi që u vendosëm në banesa kuptova përmes telefonit që paramilitarët serbë ma kishin plaçkitur dhe djegur shtëpinë në Vushtrri gjer në themel, kurse në Prishtinë kishin plaçkitur banesën e djalit me të gjitha gjërat dhe librat të cilat me aq mund ia kisha ble. Nuk u merzitëm shumë, me rëndësi ishte që dolëm gjallë nga e gjithë ajo sketerrë dhe apokalisë e tmerrshme.

Si përfundim rreth gjithë kësaj Dr. Shyqri Syla shton; politika shfarosëse e urrejtjës së tërbuar e regjimeve kriminele serbe kundër shqiptarëve e kultivuar më shumë se një shekull e gjysëm nga mediat dhe nga vetë populli serb, gjatë dekadës së fundit të shekullit të kaluar bëri përpjekjet e fundit që t’i qëroi hesapet definitivisht me shqiptarët e Kosovës, që t’i zhbëjë nga faqja e dheut. Gjenocidi serbë ndaj shqiptarëve i vitit 1998/99 i ka tejkaluar krimet e viteve 1877/78, e viteve 1912, 1918, 1945, ndaj nuk duhej të çuditeshim me ate ç’bëri Millosheviqi në Kosovë, sepse të njëjtin gjenocid kundër shqiptarëve e kishin bërë para tij edhe Stefan Dushani, Obrenoviqët, Karagjorgjeviqët, Pashiqët e Rankoviqët. Ç’ka mund të pritej tjetër prej një krimineli siç ishte Millosheviçi me urdhërin e të cilit ishin vrarë në Bosnjë mbi 250.000 njerëz të pafajshëm, ushtria e të cilit masakrojë të gjithë të smurit në spitalin e Vukovarit? Ai kishte zgjedhur rrugën e Neronit-rrugën e tokës së djegur, zhbërjen e një populli para tërë botës paqëdashëse, në fund të shekullit të -XX-t­ë. Deri në luftën e fundit në Kosovë, kur do të ndërhyjë NATO kundër Serbisë, gjithmonë ishte ndihmuar xhelati duke e lënë viktimem nën mëshirën e tij, prandaj duke iu dalë në mbrojtje parimeve të shënjta të qytetrimit përballë instikteve gjakatare e shtazarake mesjetare serbe bota e civilizuar nuk ishte më në gjendje që të lejojë deportime popujsh me trena si në kohën e Stalinit për në Sibiri, nuk mund të lejonte më zhdukje të popujve në mënyrë kolektive, as dëbime me dhunë dhe vrasje të fëmijve shqiptarë duke iu plaçkitur paratë e fundit nëpër xhepat e tyre të dedikuara për blerjen e kafshatës së bukës ose të ndonjë libri, pra, ndërgjegja njerëzore nuk mund ta pranonte kapitulimin para një regjimi kriminal i cili po ndërmerrte masa gjenocidi kolektivë kundër një populli të tërë vetëm për shkak të përkatësisë së tij nacionale !

Copyright©2000-2003 Trepca.net - Të gjitha të  drejtat e rezervuara.