24/12/2002 - Trepēa.net

     Lajme, 24.12.2002


Pėrmbajtja:

  • Kadare: Fitorja mė e rėndesishme pėr shqiptarėt - hapja e horizontit drejt Evropės

  • KKSHA emėron Skot Beits si kėshilltar tė lartė pėr marrėdhėniet me qeverinė

  • KKSHA e konsideron Kushtetutėn e Serbisė dhe Malit tė Zi rrezik ndaj stabilitetit nė Ballkan

  • Gjenerali Mini thotė se vetėm Kosova multietnike mund tė bėhet pjesė e Evropės

  • Nga pėrplasja e aeroplanit ukrainas druhet se kanė humbur jetėn 46 pasagjerė

  • "Tajms": Lufta e planifikuar kundėr Irakut do tė jetė njė nga operacionet mė tė shpejta ndonjėherė tė aplikuara

  • Armata izraelite ėshtė tėrhequr nė periferi tė Betlehemit pėr shkak tė Krishtlindjeve

  • KB po parapėrgatiten pėr njė luftė tė mundshme nė Irak

  • Pėrpjekjet e SHBA-ve pėr ēarmatimin e Irakut ndodhen nė fazėn pėrfundimtare

  • Izraeli ėshtė pėrgatitur nė rast tė ndonjė sulmi ndaj Irakut

  • SHBA hedhin poshtė "shantazhet" e Koresė Veriore

  • Pengjet kėrkojnė kompensim nga Moska

  • Aviacioni irakian ka rrėzuar njė aeroplan vėzhgues pa ekipazh tė Shteteve tė Bashkuara

  • Ka filluar marrja nė pyetje e njerėzve brenda Irakut

  • Netanjahu pėrjashton ēfarėdo rrethane qė njė shtet i pavarur palestinez tė ketė armatėn e vet


 
Kadare: Fitorja mė e rėndesishme pėr shqiptarėt - hapja e horizontit drejt Evropės
 
Uashington, 24 dhjetor 2002 - Nė njė intervistė qė i dha Zėrit tė Amerikės, shkrimtari Ismail Kadare tha se ky dhjetėvjeēar ka patur mjaft densitet nė jetėn shqiptare. Fitorja me e rėndėsishme ka qenė hapja e njė horizonti drejt Evropės, pas ngjarjes kryesore tė fitores se lirisė nga ana e shqiptarėve tė Kosovės.
 
Familja evropiane, tha shkrimtari Kadare, siguron ekzistencėn e mėtejshme tė shqiptarėve, pra qė Shqipėria tė fitojė Evropėn e humbur. Kjo ka tė bėjė me prijen natyrale drejt zhvillimit, qė ėshtė shume rėndėsishme pėr njė popull.

Nė kėtė intervistė Kadare foli edhe njė tjetėr aspekt tė unitetit tė kombit, qė ėshtė gjuha shqipe. Shqipja, tha Kadare, ėshtė njė nga gjuhėt mė tė njėjtėsuara tė botės. Gjuhėt nuk krijohen nga shkrirja e dialekteve tha ai, por nga zgjedhja e njė dialekti.
 
Kadare tha se regjimi komunist ka dashur tė ketė njė diskriminim pėr shqipen e veriut, por kjo nuk mund tė luante njė rol tek njė gjuhė e zhvilluar siē ėshtė ajo shqipe.

Pyetjes se sa aktiv mund tė ketė qenė terrorizmi nė Shqipėri, Kadare iu pėrgjigj se nuk mund tė thuhet qė Shqipėria nuk ka terrorizėm, pėr arsye se atje ka patur gjithmonė terren pėr kėtė fenomen.
 
Fondacione tė huaja nė Shqipėri, Maqedoni, apo Kosovė kanė dashur tė sjellin njė ideologji tjetėr, nė kėto vende atė tė radikalizmit tė fesė. Udhėheqėsit nė Shqipėri dhe Maqedoni e kanė shpėrfilluar kėtė fakt, tha Kadare. Shqipėria, shtoi ai, duke qėnė njė vend me tri fe, nuk mund tė pėrjashtohet nga radikalizmi i ēdonjėrės prejt tyre.
 

 
KKSHA emėron Skot Beits si kėshilltar tė lartė pėr marrėdhėniet me qeverinė
 
Uashington, 24 dhjetor - Kėshilli Kombėtar Shqiptaro-Amerikan (NAAC/KKSHA) ka emėruar z. Skot Beits si Kėshilltar i Lartė pėr Bordin Drejtues pėr Marrėdheniet Qeveritare. "Skot Beits i sjell organizatės sonė njė eksperiencė tė shumanshme pėr qeverinė amerikane dhe pėr marrėdhėniet ndėrkombėtare", thuhet nė njė njoftim tė KKSHA.

Ndėrkaq Skot Beits thotė se "tė forcosh zėrin e shqiptaro-amerikanėve do tė thotė tė forcohet demokracia jonė kėtu dhe tė promovohet stabiliteti dhe paqja ne Ballkan.
 
Ndiehem i nderuar pėr ftesėn qė mė ofroi KKSHA dhe pres me padurim tė bėhem pjesė e njė lėvizjeje qė po ndėrton shpresė si kėtu ashtu edhe nė Ballkan", tha Beits me rastin e emėrimit.

Z. Beits do tė kėshillojė anėtarėt e KKSHA-sė nė baza vullnetare dhe nuk do tė pranojė asnjė shpėrblim nė para.
 

 
KKSHA e konsideron Kushtetutėn e Serbisė dhe Malit tė Zi rrezik ndaj stabilitetit nė Ballkan
 
Uashington, 24 dhjetor 2002 - Kėshilli Kombėtar Shqiptaro-Amerikan (KKSHA) denoncon plotėsisht formulimin e kushtetutės se re tė Unionit tė Serbisė dhe Malit tė Zi (ish-Jugosllavisė) e cila e deklaron Kosovėn si pjesė qendrore tė Serbisė.

KKSHA e konsideron afirmimin e njė deklarate tė tillė territoriale prej Serbisė si njė kėrcėnim tė drejperdrejtė ndaj stabilitetit tė Ballkanit dhe si njė shkelje tė qartė ndaj Rezolutes 1244 tė Kėshillit tė Sigurimit tė OKB-se, e cila e vendos Kosovėn pėrkohesisht nėn administratėn e OKB-sė derisa tė arrihet njė marrėveshje pėr statusin pėrfundimtar tė Kosovės.

KKSHA gjithashtu shpreh keqardhje pėr shkak se Bashkimi Evropian (BE) dhe Misioni i OKB-se nė Kosovė (UNMIK) po i mbyllin sytė ndaj shkeljeve tė tilla tė ligjit ndėrkombetar qė ka bėrė kohet e fundit Serbia.
 
Ndėrkohė qė udhėheqėsit e Kosovės po mbahen nė standardet mė tė larta dhe po kritikohen ashpėr nė pėrmendjen me tė vogėl tė mundėsisė sė pavarėsisė sė Kosovės. Njė tolerancė e tillė e BE-sė dhe UNMIK-ut ndaj politikės serbe jo vetėm qė ėshtė politikisht e dėmshme, por gjithashtu ėshtė moralisht e papranueshme, thekson KKSHA.
 

 
Gjenerali Mini thotė se vetėm Kosova multietnike mund tė bėhet pjesė e Evropės
 
Prishtinė, 24 dhjetor 2002 - Komandanti i KFOR-it, gjenerali Fabio Mini thotė se vetėm Kosova multietnike mund tė bėhet pjesė e Evropės, kurse pėr bashkėsinė ndėrkombėtare kthimi i tė ikurve do tė jetė prioritet gjatė vitit 2003. Gjenerali Mini i ka bėrė kėto komente nė takimin me gazetarėt nė Prishtinė.
 

 
Nga pėrplasja e aeroplanit ukrainas druhet se kanė humbur jetėn 46 pasagjerė
 
Teheran, 24 dhjetor 2002 - Ekipet iraniane tė shpėtimit kanė gjetur 25 nga gjithsej 46 udhėtarė, qė kanė humbur jetėn kur njė aeroplan ukrainas ėshtė pėrplasur nė malet e Iranit qendror, kanė deklaruar sot (tė marten) zyrtarėt nė televizionin shtetėror, njofton Rojter.
 
Aeroplani Antonov An-140 transportonte tė hėnėn paradite zyrtarėt ukrainas dhe rusė tė aerpolanit nė qytetin Isfahan, 266 mila nė jug tė kryeqytetit Teheran, kur humbi kontaktin me tokėn afėr aerportit.

Dėshmitarėt e kanė parė pėrplasjen e aeroplanit nė male. Trupat dhe mbeturinat e aeroplanit janė gjetur njė kilometėr larg nga vendi i ngjarjes. "Tė 46 udhėtarėt, pėrfshirė edhe ekuipazhin, kanė humbur jetėn. Jam shumė i pikėlluar", ka thėnė ministri iranian i transportit, Ahmed Koram.
 
Aeroplani ka fluturuar nga qyteti ukrainas Karkiv, ka marrė karburante nė qytetin e Detit tė Zi, Trabzon, nė Turqinė verilindore. Nė aeroplan s'ka pasur udhėtarė tė zakonshėm. Zyrtarėt ukrainas po fluturonin pėr tė testuar aeroplanin e tė njėjtit model, njė nga tė cilėt qe rrrėzuar mė parė.
 

 
"Tajms": Lufta e planifikuar kundėr Irakut do tė jetė njė nga operacionet mė tė shpejta ndonjėherė tė aplikuara
 
Londėr, 24 dhjetor 2002 - Siē shkruan nė numrin e sotėm gazeta "Tajms" e Londrės, lufta e planifikuar kundėr Irakut ėshtė koncipuar si njė nga operacionet mė tė shpejta ndonjėherė tė aplikuara, me siguri me shfrytėzimin e armės sė re sekrete me tė cilėn duhet tė thyhet rezistenca irakiene dhe tė rrėzohet Sadam Hyseini.

Krijimi i projektilėve me teledirigjim satelitor do tė rriste superioritetin amerikan mbi Irakun aq sa natėn e parė tė sulmeve ajrore me qindra objektiva do tė shkatėrroheshin ose dėmtoheshin. Por xhokeri mė i ri teknolgjik amerikan ėshtė bomba mikrovalore e cila mund tė ndėrpresė furnizimin me energji elektrike nė Bagdad dhe me atė rast tė mos dėmtohet asnjė ndėrtesė.
 
Versionin e mėparshėm tė kėsaj ideje e kanė testuar amerikanėt gjatė sulmeve ajrore mbi Jugosllavinė nė vitin 1999 kur me bomba "cluster" me fije karbonike ėshtė qėlluar sistemi energjetik nė Beograd dhe nė qytetet e tjera, duke shkaktuar mungesa tė mėdha tė energjisė elektrike, shkruan "Tajms".
 

 
Armata izraelite ėshtė tėrhequr nė periferi tė Betlehemit pėr shkak tė Krishtlindjeve
 
Betlehem, 24 dhjetor 2002 – Armata izraelite ka thėnė se ėshtė tėrhequr nė periferi tė qytetit tė Bregut Perendimor Betlehem, vendlindje tradicionale e Jezu Krishtit, pėr tė lejuar tė zhvillohen normalisht shėrbimet e lutjeve tė Krishtlindjeve.
 
Zyratarėt ushtarakė kanė thėnė se nuk do tė ketė trupa nė qytet gjatė periudhės sė Krishtlindjeve vetėm nėse informacionet e intelligjencės bėjnė me dije se militantėt palestinezė planifikojnė tė bėjnė farė sulmesh atje.
 
Kristianėt e zonave palestineze, turistėt dhe pelegrinėt e huaj do tė lejohen tė hyjnė nė Betlehem me leje tė sigurimit. Ėshtė viti i dytė qė Qeveria izraelite ia ka ndaluar liderit palestinez, Jaser Arafat, t'u bashkohet shėrbimeve tė Krishtlindjeve, duke e akuzuar atė se s'ka bėrė mjaft pėr tė penguar sulmet kundėr Izraelit.
 

 
KB po parapėrgatiten pėr njė luftė tė mundshme nė Irak
Gjenevė, 24 dhjetor 2002 - Kombet e Bashkuara po pėrgatiten pėr njė luftė tė mundshme nė Irak. Si ka konfirmuar nė Gjenenvė njė zėdhėnės organizatat humanitare tė KB kanė pėrgatitur pajisjet pėr tė nisur dėrgimin e ndihmave shtesė nė rajon, artikuj ushqimorė, medikamente dhe kanė bėrė apel pėr ndihma.
 
Gazeta britanike 'Tajms' bazuar nė dokumente tė besueshme tė KB, raporton se Organizata pėr Ushqim dhe Bujqėsi FAO ka tubuar artikuj ushqimorė pėr 900.000 refugjatė. Ndėrkohė u ka kėrkuar 10 vendeve pėr vėnie nė dispozicion 37 milionė euro si preventiv.
 

 
Pėrpjekjet e SHBA-ve pėr ēarmatimin e Irakut ndodhen nė fazėn pėrfundimtare
 
Ushington, 24 dhjetor 2002 - Pėrpjekjet e SHBA-ve pėr ēarmatimin e Irakut sipas vlerėsimit tė funksionarėve tė qeverisė amerikane ndodhen nė fazen pėrfundimtare. Qeveria amerikane akoma nuk ka hequr shpresen se KB do tė mund t'ia dalin pėr ēarmatimin e Bagdadit. Megjithatė duhet vendosur se si mund tė detyrohet Sadam Hysein tė bėjė hapat e nevojhshėm. Me kontrollimin e njė fabrike armėsh nė El Fao inspektorėt e armatimit tė KB vazhduan e tyre nė Irak.
 

 
Izraeli ėshtė pėrgatitur nė rast tė ndonjė sulmi ndaj Irakut
 
Jerusalem, 24 dhjetor 2002 - Izraeli sipas fjalėve tė ministrit tė mbrojtjes Skaul Mofas ėshtė pėrgatitur mė shum se kurrė, me rastin e ndonjė sulmi tė mundshėm ndaj Irakut. Si raporton e pėrditshme 'Maariv' armata ka pėrgatitur caqet e mundshme nė rast tė ndonjė sulmi hakmarrės.
 

 
SHBA hedhin poshtė "shantazhet" e Koresė Veriore
 
Uashington, 24 dhjetor 2002 - Shtetet e Bashkuara kanė thėnė se nuk janė tė pėrgatitura tė dorėzohen para "shantazheve" nė lidhje me programin bėrthamor tė Koresė sė Veriut. Paralajmėrimi u bė ndėrsa sekretari amerikan i Shtetit Kolin Pauell zhvilloi konsultime urgjente nė lidhje me tensionet nė rritje mes Uashingtonit dhe Koresė sė Veriut.

Tė hėnėn, sekretari i mbrojtjes, Donald Ramsfeld tha se Veriu do tė bėnte gabim nė se mendonte se shqetėsimet pėr Irakun do ta largonin vėmendjen e Uashingtonit nga ambiciet e tij bėrthamore.

Njė zėdhėnės i Departamentit tė Shtetit tha se zoti Pauell kishte zhvilluar bisedime me ministrat e jashtėm britanik, rus dhe francez pėr tė diskutuar hapat e Veriut pėr tė riaktivizuar programin e tij bėrthamor.
 

 
Pengjet kėrkojnė kompensim nga Moska
 
Moskė, 24 dhjetor 2002 - Njė gjykatė nė Moskė pritet tė fillojė shqyrtimin e kėrkesave pėr kompensim knga qyteti prej pengjeve qė mbijetuan dhe tė afėrmit e atyre qė vdiqėn gjatė rrethimit tė njė teatri nė Moskė nė tetor.
 
38 pretendetėt thonė se autoritetet e qytetit tė Moskės nuk bėnė sa duhej pėr tė parandaluar sulmin nga militantėt ēeēenė apo pėr tė ndihmuar ata qė mbetėn brenda nė teatėr.

Ata kėrkojne afro 40 milionė dollarė kompensim, njė shumė qė korrespondentėt thonė se nuk ėshtė dėgjuar ndonjėherė nė ēėshtjet ligjore ruse.

Zyrtarėt e Moskės thonė se gjyqi ėshtė i padrejtė dhe mund tė jetė nė barrė tepėr e rėndė pėr financat e qytetit.
 

 
Aviacioni irakian ka rrėzuar njė aeroplan vėzhgues pa ekipazh tė Shteteve tė Bashkuara
 
Bagdad, 24 dhjetor 2002 - Ushtarakėt amerikanė thanė se aviacioni irakian ka rrėzuar njė aeroplan vėzhgues pa ekipazh tė Shteteve tė Bashkuara mbi hapsirėn jugore tė Irakut.
 
Fluturakja vėzhguese amerikane pa ekipazh, Pretador dje u raportua e zhdukur nė jug tė Irakut, pasi ishte sulmuar nga aviacioni ushtarak irakian, tha gjenerali Riēard Majers. Zyrtari i Pentagonit tha se aeroplani ushtarak irakian kishte hyrė nė zonėn jugore tė fluturimeve tė ndaluara dhe kishte hapur zjarr kundėr Pretadorit.
 

 
Ka filluar marrja nė pyetje e njerėzve brenda Irakut
 
Bagdad, 24 dhjetor 2002 - Drejtuesi i Agjencisė tė Kombeve tė Bashkuara pėr ēėshtje bėrthamore, Mhamed el Baradei tha se ėshtė filluar me marrjen privatisht nė pyetje tė njerėzve brenda Irakut tė cilėt kanė informata tė rėndėsishme pėr programet irakiane tė armatimit.

Nė Uashington, zyrtarėt amerikanė dezavuan njė ofertė tė Bagdadit se do tė lejonte qė agjentė tė CIA-s tė orientonin inspketorėt e OKB-sė pėr armatimin tek cilido lokacion i dyshuar, duke thėnė se Iraku nuk e ka fjalėn nė procesin e inspektimit.
 

 
Netanjahu pėrjashton ēfarėdo rrethane qė njė shtet i pavarur palestinez tė ketė armatėn e vet
 
Moskė, 24 dhjetor 2002 - Ministri i jashtėm Izraelit, Benjamin Netanjahu ka pėrjashtuar ēfarėdo rrethane qė njė shtet i pavarur palestinez tė ketė armatėn e vet. Netanjahu ndodhet nė Moskė nė njė turne evropiane qė ka pėr qėllim tė marrė mbėshteje pėr izolimin e liderit palestinez, Jaser Arafat. Ndėrkaq nė Xhenin tė Bregut perėndimor trupat izraelite vranė dy militantė palestinezė.

  

Copyright©2000-2002 Trepca.net